ΘΗΡΑ. Το αρχαίο όνομα της Θήρας ήταν Καλλίστη. Το αρχικό σχήμα του νησιού ήταν κυκλικό με μεταφορικούς σχηματισμούς μαρμάρου και σχιστόλιθου και ένα δεύτερο όνομα του νησιού ήταν Στρογγύλη, πιθανώς από το πρό της καταστροφής του. Στο τέλος της Τριτογενούς περιόδου καλύφθηκε με λάβα. Το έδαφος που αποτελέσθηκε από ηφαιστειακούς βράχους και εύφορη γή, ήταν στη δεύτερη περίπτωση, ευνοικό γι’ αυτό συγκέντρωσε και πληθυσμό από τις άλλες περιοχές όπως από την Κρήτη. Στον (17ο αιών.π.χ) υπήρχαν φοινικόδεντρα, ελαιόδεντρα όπως ακριβώς βλέπουμε να εικονίζονται στις τοιχογραφίες. Με την καταστροφή του (16ου αιών.) το κεντρικό και μεγαλύτερο τμήμα του νησιού βυθίστηκε και δημιουργήθηκε η καλδέρα. Η βύθιση τόσου όγκου γής και η εκροή της αντίστοιχης ποσότητας νερού, δημιούργησε το τεράστιο, ύψους 30 μέτρων, παλιρροικό κύμα, που είχε ως αποτέλεσμα την καταστροφή και άλλων εκτός της Θήρας, κέντρων, όπως η Κρήτη. Μια πολύ μεταγενέστερη πηγή, ο Στράβων, που περιγράφει με φρίκη την έκρηξη του ηφαιστείου, το (197) και μιλάει για φωτιές που ξεπηδούσαν από τη θάλασσα και μάζες καμένης γής, που εκσφενδονίζονταν, αποτελεί ακόμη πειστική μαρτυρία για τις τρομερές αλλαγές που έγιναν στο χώρο. Ο Ηρόδοτος μιλάει για Φοίνικες που εγκαταστάθηκαν γύρω στο (1330 π.χ) στην Καλλίστη, αυτό όμως δε διαπιστώθηκε από την αρχαιολογική έρευνα. Το (1115 π.χ) αναφέρεται εγκατάσταση Λακεδαιμονίων, αλλά γενικά η Θήρα είναι αποκομμένη στους λεγόμενους σκοτεινούς χρόνους. Από τον (9ο αιών.) αρχίζουν οι επαφές με τις γύρω περιοχές. Το (825) εισάγονται δωρικά έθιμα, όπως διαπιστώνεται με τις καύσεις στα νεκροταφεία της Σελλάδας και του Μέσα Βουνού. Δύο μεγάλα νεκροταφεία αποκαλύφθηκαν κατά τις γερμανικές και Ελληνικές ανασκαφές : Το νεκροταφείο στο Μέσα Βουνό στους ανατολικούς πρόποδες του λόφου όπου βρέθηκαν, δεξιά και αριστερά του αρχαίου δρόμου, αρχαικό, κλασικό και ελληνιστικό νεκροταφείο με μεμονωμένους ή οικογενειακούς τάφους, και της Σελλάδας, όπου οι τάφοι πλαισιώνουν επίσης τον αρχαίο δρόμο. Ανατολικά από την Σελλάδα βρίσκεται η Αρχαία Θήρα, όπου αποκαλύφθηκε η Αγορά μέσα στην οποία περιλαμβάνονται ιεροί οίκοι, Γυμνάσια, ελληνιστικός ναός του ΔΙΟΝΥΣΟΥ, Βασίλειος Στοά, Ιερό Αιγυπτιακών Θεών, το τέμενος του Αρτεμίδωρου, Πτολεμαικό θέατρο με κυκλική ορχήστρα, Γυμνάσιο εφήβων του (2ου αιών.) Ρωμαικά λουτρά. Ακόμη αναλημματικό τείχος του (6ου αιών.) Ιερό του ΑΠΟΛΛΩΝΟΣ Καρνείου στο Β τμήμα της Αγοράς μαζί με σύγχρονο οίκο των Ιερέων, καθώς και άντρο όπου λατρευόταν ο ΕΡΜΗΣ και ο Ηρακλής.
Τα τεκταινόμενα των τελευταίων ημερών προκαλούν έντονη ανησυχία στη ζωή και στις δραστηριότητες μας. Η υψηλή σεισμική δραστηριότητα γύρω από τα όμορφα κι ευλογημένα νησιά μας, οι εικόνες επιστράτευσης στη Σαντορίνη των σχετικών τμημάτων της κρατικής μηχανής για προληπτικούς λόγους, οι αναφορικές εκτιμήσεις ειδικών στη δημόσια σφαίρα ως προς την ασυνήθιστη φύση του φαινομένου, λόγω των πολλών σεισμικών δονήσεων και κάποιου ίσως επαπειλούμενου μεγάλου σεισμού, όλα αυτά μαζί, προκαλούν έντονη αναστάτωση και δικαιολογημένη αγωνία στις ψυχές σας. Ξυπνούν μνήμες από παλαιότερες σοβαρές καταστάσεις, τις οποίες ευχόμαστε και προσευχόμαστε «ὁ ἐπιβλέπων ἐπί τήν γῆν» Παντοκράτωρ Κύριος, να μη επιτρέψει να επισυμβούν.
Όμως, αγαπημένοι μου αδελφοί, ο φόβος και οποιοσδήποτε κίνδυνος μέσα στη ζωή μας, πέραν της συναισθηματικής του διάστασης έχει και πνευματική σημασιολογία. Διδάσκει κάθε άνθρωπο τον ταχύ τρόπο να πλησιάσει την πηγή της ειρήνης, της αγάπης και του φωτός, τον Ιησού Χριστό. Μας κινητοποιεί ως πρόσωπα, ως κοινότητα, ως εκκλησία, δηλαδή Σώμα Χριστού, σε παροξυσμό προσευχής και καλών έργων, έχοντας πάντοτε την βέβαιη ελπίδα, ότι ο Θεός παιδαγωγεί μέσα από τους πειρασμούς τα παιδιά του, αλλά ποτέ δεν τα εξουθενώνει, δεν τα εγκαταλείπει απαρηγόρητα, παρεκτός εάν τα ίδια αποφασίσουν να μακρυνθούν από Εκείνον, τον φιλάνθρωπο Πατέρα.
Ευτυχώς, για όλους εμάς, έχουμε ζώσα την πίστη και την ελπίδα μας στον Σωτήρα Χριστό. Ατενίζουμε με πληρότητα καρδιάς στην προσευχή μας διαρκώς το ιλαρό πρόσωπο της Παναγίας Μητέρας μας, της Κυράς όλων των αιγαιοπελαγίτικων νησιών μας. Προσευχόμαστε στην έφορο και πολιούχο της Σαντορίνης μας, Αγία Ειρήνη, τον πρώτο επίσημο εορτασμό της οποίας θα επιτελέσουμε φέτος τον Μάιο, να μας ενισχύει με ειρήνη καρδιάς για να ξεπεράσουμε, όλοι μαζί, ετούτες τις ανήσυχες ημέρες, ένεκα των οποίων επικοινωνεί ο Επίσκοπος σας και με αυτόν τον τρόπο με το αγαπημένο και πολύτιμο εκκλησιαστικό του ποίμνιο.
Η νησιωτική ζωή, έντονα κοινοβιακή, μάς έχει μάθει να βρισκόμαστε κοντά ο ένας με τον άλλον. Στα χαρούμενα, στα λυπηρά και στα δύσκολα. Έτσι θα αντιμετωπίσουμε την παρούσα συνθήκη, όσο διαρκέσει, και με τη Χάρη του Θεού θα ενισχυόμαστε στο μονοπάτι της προκοπής και της δημιουργίας για το καλό των νησιών μας και των ευλογημένων τους κατοίκων, των αδελφών μας.
Από τη μινωική έκρηξη το 1627 πΧ στα 7,5 φονικά Ρίχτερ με τους 53 νεκρούς το 1956 Η Σαντορίνη, γνωστή από τους αρχαίους χρόνους ως Θήρα, είναι ένα από τα πιο διάσημα και πανέμορφα στον κόσμο νησιά και βρίσκεται στο νοτιότερο σημείο των Κυκλάδων, κοντά στην Ανάφη. Εκτός από την απαράμιλλη ομορφιά της, είναι ένα από τα ενεργά ηφαίστεια στον ελλαδικό και ευρωπαϊκό χώρο. Η έντονη σεισμική δραστηριότητα των τελευταίων ημερών στη θαλάσσια περιοχή μεταξύ Σαντορίνης – Αμοργού έχει θέσει τις Αρχές σε επιφυλακή. Η περιοχή είναι γεωλογικά πολύ ενεργή λόγω της ηφαιστειακής δραστηριότητας, και το γεγονός ότι παρατηρούνται σεισμοί σε σχετικά μικρό βάθος, εγείρει φόβους για πιθανή έκρηξη του ηφαιστείου ή άλλες γεωλογικές διεργασίες. Οι επιστήμονες παρακολουθούν στενά την κατάσταση και συνεχώς αναλύουν τα δεδομένα.
Η Σαντορίνη στην αρχαιότητα ονομαζόταν Στρογγύλη λόγω του κυκλικού σχήματός της το οποίο άλλαξε με την έκρηξη του ηφαιστείου το 1650 π.Χ. και το κεντρικό μέρος του νησιού βυθίστηκε σχηματίζοντας έτσι την Καλντέρα. Οι Φοίνικες την ονόμαζαν Καλλίστη και οι Δωριείς Θήρα.
Το όνομα Σαντορίνη το πήρε τον 12ο αιώνα από τους Φράγκους που την έλεγαν «Σάντα Ιρένε», δηλαδή Αγία Ειρήνη. Η έκρηξη του ηφαιστείου ήταν και ο σημαντικός λόγος – κατά μεγάλη μερίδα μελετητών – αποκοπής της μεγάλης ανάπτυξης του νησιού αφού μέχρι το 2000 π.Χ. άνθιζε ο Μινωικός πολιτισμός.
Λέγεται μάλιστα ότι όλο το Αιγαίο σκοτείνιασε και τα κύματα κατέστρεψαν τον πολιτισμό της Κρήτης και της Αιγύπτου.
Ενα κοσμογονικό γεγονός όπως είναι η έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης πριν από 3.500 χρόνια είναι φυσικό επόμενο να απασχολεί τον επιστημονικό κόσμο μέχρι και σήμερα, ενώ ακόμη οι αρχαιολόγοι δεν έχουν καταφέρει να συμφωνήσουν σε μία απόλυτη χρονολόγηση της έκρηξης.
Η μινωική έκρηξη και το τέλος ενός πολιτισμού;
Ο Μινωικός Πολιτισμός, ο πρώτος μεγάλος πολιτισμός που αναπτύχθηκε στην Ευρώπη, γεννήθηκε και άκμασε στην Κρήτη. Πάνω στην ακμή του καταστράφηκε και εξαφανίστηκε για πάντα, αφήνοντας μόνο εντυπωσιακά δείγματα της ανωτερότητας του. Το ανεξήγητο τέλος του πολιτισμού οδήγησε πολλούς αρχαιολόγους, μεταξύ των οποίων ο καθηγητής Σπύρος Μαρινάτος και ο Άγγλος Έβανς, να συνδέσουν την καταστροφή του Μινωικού Πολιτισμού με την έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης.
Κάπου ανάμεσα στο μύθο και την ιστορία, οι αρχαιολόγοι και οι επιστήμονες συνέδεσαν τα δύο γεγονότα, θεωρώντας ότι η καταστροφή του μινωικού πολιτισμού προκλήθηκε από τη βίαια έκρηξη του ηφαιστείου της Σαντορίνης.
Αρχικά πίστευαν ότι η έκρηξη του ηφαιστείου έγινε το 1450 π.Χ, τότε δηλαδή που καταστράφηκαν τα Μινωικά Ανάκτορα, αλλά σήμερα λέγεται ότι η έκρηξη έγινε νωρίτερα, κάπου μεταξύ του 1627 και 1600 π.Χ.
Το κοσμογονικό γεγονός της έκρηξης του ηφαιστείου δεν θα μπορούσε να αφήσει αλώβητη την Κρήτη, που βρίσκεται τόσο κοντά στη Σαντορίνη.
Η ηφαιστειακή τέφρα του ηφαιστείου της Σαντορίνης λέγεται ότι σκέπασε τη μινωική πόλη στο Ακρωτήρι της Θήρας, κάλυψε τον ουρανό του Αιγαίου και έφτασε μέχρι την Κρήτη. Η έκρηξη προκάλεσε επίσης ένα τεράστιο τσουνάμι, με κύματα ύψους άνω των 100 μέτρων να πλήττουν τις ακτές της Κρήτης κι άλλων νησιών του Αιγαίου. Το τσουνάμι προκάλεσε τεράστιες καταστροφές, ενώ η τέφρα που έπεσε στη θάλασσα μόλυνε το νερό και σκότωσε τη θαλάσσια ζωή.
Οι επιπτώσεις της έκρηξης ήταν καταστροφικές για τον Μινωικό πολιτισμό, που είχε αναπτυχθεί στην Κρήτη και είχε εξαπλωθεί σε πολλά νησιά του Αιγαίου. Ουσιαστικά, σήμανε το τέλος του.
Ο καθηγητής φυσικών καταστροφών Κωνσταντίνος Συνολάκης μίλησε σήμερα Δευτέρα (03.02.2025) για το ενδεχόμενο έκρηξης του ηφαιστείου και εξήγηησε ότι δεν πρόκειται να έχουμε μία μεγάλη έκρηξη όπως ήταν η μινωική.
Σύμφωνα με τον ίδιο «κατά πάσα πιθανότητα, αν φτάσει ως την επιφάνεια, δεν πρόκειται να έχουμε μία μεγάλη έκρηξη όπως ήταν η μινωική. Θα έχουμε μια έκρηξη σαν και αυτήν, αυτό είναι εικασία, σαν τις εκρήξεις του ’50 ή του 1922. Η Σαντορίνη κάνει μικρές εκρήξεις, ιστορικά, κάθε περίπου 50 χρόνια κατά μέσο και κάνει μεγάλες εκρήξεις κάθε 10.000 – 15.000».
Ο φονικός σεισμός των 7,5 Ρίχτερ που ισοπέδωσε τη Σαντορίνη το 1956
Το Αιγαίο είναι μια από τις πιο σεισμογενείς περιοχές του κόσμου, και η Σαντορίνη, με το ενεργό ηφαίστειό της, έχει βιώσει πολλές σεισμικές και ηφαιστειακές κρίσεις στην ιστορία της.
Ο σεισμός της 9ης Ιουλίου 1956 ήταν από τους πιο καταστροφικούς που έπληξαν το νησί και τις γύρω περιοχές. Ο σεισμός, μεγέθους 7,5 βαθμών της κλίμακας Ρίχτερ και το τεράστιο παλιρροϊκό κύμα ύψους έως και 25 μέτρων που ακολούθησε, προκάλεσαν τεράστιες καταστροφές στη Σαντορίνη, την Αμοργό και άλλα νησιά του νοτίου Αιγαίου, αφήνοντας πίσω δεκάδες νεκρούς, εκατοντάδες τραυματίες και χιλιάδες άστεγους.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις των ειδικών, τα θαλάσσια κύματα έφτασαν σε ύψος 20 μέτρων στην Αμοργό και 10 μέτρων στη Σαντορίνη και στην Αστυπάλαια.
Ένας προσεισμός 4,9 Ρίχτερ είχε προειδοποιήσει από το μεσημέρι της προηγούμενης ημέρας με επίκεντρο το θαλάσσιο τμήμα νότια της Αμοργού. Την επόμενη μέρα, τα ξημερώματα της 9ης Ιουλίου (ώρα 05:11) εκδηλώθηκε ο κύριος σεισμός μεγέθους 7,5 Ρίχτερ.
Ακολούθησε ένας ισχυρός μετασεισμός 7,2 Ρίχτερ, επιδεινώνοντας ακόμα περισσότερο την ήδη χαοτική κατάσταση. Πολλά κτίρια που είχαν υποστεί ρωγμές από την πρώτη δόνηση κατέρρευσαν, ενώ οι κάτοικοι που είχαν επιβιώσει έτρεχαν πανικόβλητοι να σωθούν από τα ερείπια. Οι σεισμοί σκότωσαν 53 ανθρώπους και τραυμάτισαν περισσότερους από 100, αλλά δημιούργησαν ένα από τα μεγαλύτερα θαλάσσια κύματα βαρύτητας (τσουνάμι) στο Αιγαίο.
Η τραγωδία έμεινε ανεξίτηλα χαραγμένη στη συλλογική μνήμη των κατοίκων των Κυκλάδων αλλά και όλων των Ελλήνων.
Στις 9 Ιουλίου 1956, στις 05:12 το πρωί, ένας ισχυρός σεισμός 7,5 ρίχτερ συντάραξε την περιοχή των Κυκλάδων. Η σεισμική δόνηση, που καταγράφεται σαν η πιο ισχυρή δόνηση στον ευρωπαϊκό χώρο τον 20ο αιώνα, έπληξε κυρίως το νησί της Σαντορίνης, αφήνοντας πίσω 53 νεκρούς και πάνω από 100 τραυματίες, ενώ προκάλεσε ένα τεράστιο παλιρροϊκό κύμα ύψους έως και 25 μέτρων. Εξηνταοκτώ χρόνια συμπληρώνονται φέτος από τον καταστροφικό εκείνο σεισμό του Ιουλίου 1956. Tο Αρχείο της ΕΡΤ παρουσιάζει την ταινία επικαίρων του Ιουλίου 1956, από την περιοδεία του Πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Καραμανλή στην σεισμόπληκτη Σαντορίνη, στην οποία έχουν καταγραφεί σπάνια πλάνα από το νησί μετά τον σεισμό.
14 Ιουλίου 1956. Ο Πρωθυπουργός Κωνσταντίνος Καραμανλής επισκέπτεται χωριά της Σαντορίνηςπου έχουν πληγεί από τον σεισμό, επιθεωρεί τις καταστροφές και συνομιλεί με τοπικούς παράγοντες και με κατοίκους. Στα πλάνα των κινηματογραφικών επικαίρων καταγράφεται η άφιξη του Πρωθυπουργού, η επίσκεψη στις σεισμόπληκτες περιοχές του νησιού και η αναχώρησή του με αρματαγωγό του Βασιλικού Ναυτικού. Η ταινία επικαίρων ξεκινά με την άφιξη του Πρωθυπουργού και την αποβίβασή του από αρματαγωγό του Βασιλικού Ναυτικού στην ακτή της Περίσσας, όπου τον υποδέχονται οι τοπικές αρχές. Ο Κ. Καραμανλής επιθεωρεί το παρατεταγμένο τιμητικό στρατιωτικό άγημα, συνομιλεί με κατοίκους του χωριού, επιβιβάζεται σε τζιπ και αναχωρεί για να πραγματοποιήσει περιοδεία σε διάφορες περιοχές της σεισμόπληκτης Σαντορίνης. Πρώτος σταθμός της επίσκεψης, το Εμπορείο, όπου, συνοδευόμενος από τον Υφυπουργό Οικισμού Τρύφωνα Τριανταφυλλάκο, ο Πρωθυπουργός συνομιλεί με τους συγκεντρωμένους κατοίκους. Ακολουθούν πλάνα από την επίσκεψη στο Μεγαλοχώρι. Στη συνέχεια, ο Πρόεδρος της Κυβέρνησης συνοδευόμενος από τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας Αριστείδη Πρωτοπαπαδάκη, φθάνει στον Πύργο, όπου διασχίζει το κατεστραμμένο χωριό, επιθεωρεί την εκκαθάριση των ερειπίων που συνεχίζεται τη στιγμή της επίσκεψης, και συνομιλεί με κατοίκους.
Καθ’ οδόν προς τον επόμενο προορισμό, ο Κ. Καραμανλής συνομιλεί με κατοίκους σεισμόπληκτων περιοχών της Σαντορίνης. Επόμενος σταθμός της περιοδείας στο σεισμόπληκτο νησί, η Οία. Ο Πρωθυπουργός διασχίζει το ερειπωμένο χωριό και επισκέπτεται τον υπαίθριο καταυλισμόσεισμοπλήκτων. Ακολούθως, επιβαίνοντας σε τζιπ, ο Πρωθυπουργός κατευθύνεται προς τα Φηρά. Άποψη της πρωτεύουσας του νησιού, η οποία έχει υποστεί σοβαρές καταστροφές από τον σεισμό. Ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, μαζί με τη συνοδεία του, περιέρχεται ανάμεσα στα ερειπωμένα κτίσματα και συνομιλεί με κατοίκους. Πλάνα από την ανέγερση πρόχειρων καταλυμάτωνγια τη στέγαση των σεισμοπλήκτων. Εργάτες στήνουν πρόχειρα παραπήγματα για την άμεση στέγαση των σεισμοπαθών, ενώ οπωροκηπευτικά πωλούνται σε μια υπαίθρια αγορά. Άποψη του υπαίθριου καταυλισμού σεισμοπαθών. Η ταινία επικαίρων ολοκληρώνεται με την άφιξη του Πρωθυπουργού στην Περίσσα και την επιβίβαση σε αρματαγωγό του Βασιλικού Ναυτικού προκειμένου να αναχωρήσει από τη Σαντορίνη.ΒΙΝΤΕΟ
Με δέηση υπέρ της καταπαύσεως των σεισμικών δονήσεων οι οποίες τα τελευταία εικοσιτετράωρα έχουν προκαλέσει έντονη ανησυχία, εορτάστηκε η Υπαπαντή του Κυρίου στη Σαντορίνη, με επίκεντρο των πανηγυρίζοντα Μητροπολιτικό Ναό στα Φηρά. Σύμφωνα με τις αρχές, το τελευταίο 48ωρο έχουν καταγραφεί περισσότερες από 200 σεισμικές δονήσεις μεταξύ Θήρας και Αμοργού, ενώ οι κρατικοί μηχανισμοί έχουν τεθεί σε επιφυλακή στα νησιά Θήρα, Αμοργό, Ίο και Ανάφη. Ωστόσο, κατά το διήμερο 1-2 Φεβρουαρίου η Θήρα πανηγύρισε την μεγάλη εορτή της Υπαπαντής, ενώ κανονικά πραγματοποιήθηκε και η λιτάνευση της ιεράς εικόνας στα σοκάκια της πρωτεύουσας του νησιού. Η δέηση του Μητροπολίτη Θήρας κ. Αμφιλόχιου για τους σεισμούς:
Στο πλαίσιο των προληπτικών μέτρων εξαιτίας της έντονης σεισμικής δραστηριότητας αναβλήθηκε η εορταστική εκδήλωση των κατηχητικών της Ιεράς Μητροπόλεως Θήρας, η οποία ήταν προγραμματισμένη για εχθές. Επίσης, σύμφωνα με την ανακοίνωση του Γραφείου Νεότητας της Μητροπόλεως αναβάλλεται και η ομιλία της Δευτέρας 3 Φεβρουαρίου 2025 στο πλαίσιο της “θεραπευτικής της οικογένειας”. H εορτή της Υπαπαντής του Κυρίου Την παραμονή της εορτής ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Θήρας, Αμοργού & Νήσων κ. Αμφιλόχιος χοροστάτησε του πανηγυρικού εσπερινού τη συμμετοχή του κλήρου της νήσου Θήρας. Στο κήρυγμά του ο Σεβασμιώτατος αναφέρθηκε στις προϋποθέσεις της συναντήσεως του προφήτου Συμεών με τον νηπιάντα Κύριο, τις οποίες καλούμαστε και εμείς οι πιστοί να έχουμε προκειμένου να «συναντήσουμε» τον Θεό, δηλαδή την πίστη, την αγάπη και την ταπείνωση. Στην συνέχεια ο Σεβασμιώτατος τόνισε ότι οι δικές μας συναντήσεις με τον Θεό πραγματοποιούνται είτε δια της μελέτης του λόγου Του είτε δια της συμμετοχής μας στα μυστήρια της Εκκλησίας, όταν βέβαια αυτές δεν είναι τυπικές αλλά ουσιαστικές. Αν είναι ουσιαστικές επιφέρουν την καλή αλλοίωση και την πραγματική συνάντηση – ένωση με τον Θεό. Θήρας: Η Εκκλησία στο πρόσωπο της Παναγίας τιμά την Χριστιανή Μητέρα Την κυριώνυμο ημέρα, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Θήρας, Αμοργού & Νήσων κ. Αμφιλόχιος χοροστάτησε του Όρθρου και προεξήρχε του μυστηρίου της Θείας Λειτουργίας. Τη διακονία του λόγου ανέλαβε ο ιεροκήρυκας της Μητροπόλεως αρχιμ. Ματθαίος Μπαρούσης, ο οποίος αναφέρθηκε στην θεολογική σημασία της λαμπροφόρου εορτής της Υπαπαντής. Τους ύμνους απέδωσαν χοροί Θηραίων ιεροψαλτών υπό τη διεύθυνση του Πρωτοψάλτου του Μητροπολιτικού Ναού κ. Νικολάου Βαρβαρρήγου και του διευθυντού της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Μητροπόλεως κ. Ευτυχίου Μαρκοζάννε. Πρό του πέρατος της Θείας Λειτουργίας αναπεύφθηκε δέησις υπέρ καταπαύσεως των σεισμικών δονήσεων. Ο Σεβασμιώτατος στο τέλος ανέφερε ότι σήμερα η εκκλησία στο πρόσωπο της Παναγίας τιμά την χριστιανή μητέρα και της υπενθυμίζει τον σπουδαίο ρόλο της, ότι δεν είναι μόνο της ζωής γεννήτρα αλλά και της ζωής τεχνίτρα, καθώς αυτή διαμορφώνει την προσωπικότητα και τον χαρακτήρα των παιδιών της. Ακολούθησε η λιτανεία της εφεστίου ιεράς εικόνος στην πρωτεύουσα της νήσου επικεφαλής έχουσα τη φιλαρμονική του Δήμου Θήρας. \
Με λαμπρότητα, κατάνυξη και την παρουσία χιλιάδων πιστών εόρτασε η Καλαμάτα την πολιούχο της «Παναγία Υπαπαντή», στον ομώνυμο πανηγυρίζοντα Μητροπολιτικό Ιερό Ναό της Πόλεως.
Στον Όρθρο και την πανηγυρική πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία προέστη ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ύδρας κ. Εφραίμ, συλλειτουργούντων των Σεβασμιωτάτων Μητροπολιτών, Κερκύρας κ. Νεκταρίου, Ιλίου κ. Αθηναγόρου, Μεγάρων κ. Κωνσταντίνου, Καρθαγένης κ. Μελετίου, Σταγών κ. Θεοκλήτου, Παραμυθίας κ. Σεραπίωνος, Μαντινείας κ. Επιφανίου, του Θεοφιλεστάτου Επισκόπου Τανάγρας κ. Αποστόλου και Μεσσηνίας κ. Χρυσοστόμου.
Το θείο λόγο κήρυξε ο Μητροπολίτης Κερκύρας κ. Νεκτάριος, ο οποίος αναφέρθηκε στην σημειολογία της μεγάλης Δεσποτικής εορτής της Υπαπαντής και στο ιερό πρόσωπο της Παναγίας, τονίζοντας ότι στις δύσκολες μέρες που διανύουμε έχομε την ανάγκη της μεσιτείας της.
Με το πέρας της Θείας Λειτουργίας ακολούθησε πάνδημη λιτάνευση της θαυματουργού εικόνος της Παναγίας στις κεντρικές οδούς της Πόλεως, προς ευλογία και αγιασμό των κατοίκων και των προσκυνητών. Τιμές κατά τη λιτανεία απέδωσαν άγημα του Στρατού καθώς και Φιλαρμονικές.
Ο Μητροπολίτης Μεσσηνίας απευθυνόμενος στους πιστούς ευχαρίστησε τους προσκεκλημένους Αρχιερείς που συμμετείχαν στον εορτασμό, τους παρισταμένους επισήμους, καθώς και τον πιστό λαό που συμμετείχε κατά χιλιάδες στην πανήγυρη, ευχόμενος η Υπεραγία Θεοτόκος να σκεπάζει την Πατρίδα μας και τον λαό της, από κάθε κίνδυνο και δυσκολία.
Παρέστησαν, ο τ. Πρόεδρος της Δημοκρατίας Πρ. Παυλόπουλος, ο τ. Πρωθυπουργός Αντ. Σαμαράς, ο Πρόεδρος της Βουλής Ν. Κακλαμάνης, ο εκπρόσωπος της Κυβέρνησης Υφυπουργός Εργασίας και Κοιν. Ασφάλισης Κ. Καραγκούνης, οι Βουλευτές Ι. Λαμπρόπουλος, Μ. Χρυσομάλλης, Π. Μαντάς και Μ. Κατρίνης, ο Περιφερειάρχης Πελοποννήσου Δ. Πτωχός, ο Δήμαρχος Καλαμάτας Αθ. Βασιλόπουλος, Δήμαρχοι άλλων περιοχών, ο Αργηγός ΓΕΕΘΑ Στρατηγός Δ. Χούπης, ο Αρχηγός του Πυροσβεστικού Σώματος Αντιστράτηγος Θ. Βάγιας, ο Γεν. Αστυνομικός Δ/ντής Πελοποννήσου Υποστράτηγος Ηλ. Αξιοτόπουλος, εκπρόσωποι Κομμάτων, του Δικαστικού Σώματος, των λοιπών Σωμάτων Ασφαλείας και άλλων φορέων.
Σε κλίμα λαμπρότητας και κατάνυξης ξεκίνησαν το απόγευμα του Σαββάτου 1ης Φεβρουαρίου 2025, οι εκδηλώσεις εορτασμού για την Πολιούχο και Προστάτιδα της Καλαμάτας «Παναγία Υπαπαντή».
Κατά τον Μέγα πολυαρχιερατικό Εσπερινό ο οποίος τελέστηκε στον πανηγυρίζοντα Μητροπολιτικό Ιερό Ναό Υπαπαντής του Χριστού, χοροστάτησε ο Μητροπολίτης Παραμυθίας κ. Σεραπίων, συγχοροστατούντων των Μητροπολιτών Ύδρας κ. Εφραίμ, Κερκύρας κ. Νεκταρίου, Ιλίου, Αχαρνών και Πετρουπόλεως κ. Αθηναγόρου, Μεγάρων κ. Κωνσταντίνου, Καρθαγένης κ. Μελετίου, Σταγών κ. Θεοκλήτου, Μαντινείας κ. Επιφανίου καί Μεσσηνίας κ. Χρυσοστόμου.
Το θείο λόγο κήρυξε ο Σεβ. Μητροπολίτης Μαντινείας κ. Επιφάνιος, ο οποίος με γλαφυρό και μεστό λόγο αναφέρθηκε στα νοήματα της μεγάλης δεσποτικής εορτής της Υπαπαντής, αλλά και στην ιερότητα του προσώπου της Υπεραγίας Θεοτόκου.
Κατά τη διάρκεια του Εσπερινού πλήθος πιστών προσήλθε στον Ιερό Ναό, προκειμένου να προσκυνήσει την Ιερά και Θαυματουργό Εικόνα της Παναγίας, αλλά και να συμμετάσχει στην ακολουθία.
Οι εκδηλώσεις του εορτασμού θα κορυφωθούν αύριο Κυριακή 2 Φεβρουαρίου 2025, με την τέλεση της πολυαρχιερατικής θείας Λειτουργίας και την μεγαλειώδη λιτάνευση της Θαυματουργού Εικόνος.
«Τοις ξίφεσιν το σώμα εις λεπτά μερισθέντος σου,υπ’Αγαρηνών των αθέων μέγας ώφθης εν μάρτυσιν.Και πλήρης θείας χάριτος δειχθείς θαυμάσιος εγένου τοις πιστοίς.Διά τούτο και ημείς σου την μνήμην την φαιδράν Αναστάσιε εκτελούμεν . Χαίροις ουν νεομάρτυς του Χριστού ,χαίροις το ημέτερον καύχημα και χαίροις ο πολιούχος τε Ναυπλίου ένδοξε»
«Ούτος ό ευλογημένος ήτο γέννημα και θρέμμα του Άναπλίου, και ζωγράφος επιτήδειος εις την τέχνην. Αρραβωνιάσθη δέ εκεί ενός Χριστιανού θυγατέρα, και εις ολίγας ημέρας ήκουσε κάποια σφάλματα δια την άρραβωνιαστικήν του, και την παραίτησεν οι δέ συγγενείς της κόρης του έκαμαν μαγικά δια νά την άγαπήση και να την πάρει’ όθεν εις ολίγον καιρόν ενήργησαν τα μαγικά, και έβγηκεν ό νέος από τον νουν του, και έπεριπάτει ένθεν κάκειθεν. Ιδόντες δέ αυτόν οι Άγαρηνοί, ούτω τρελλόν, τον έτούρκευσαν ό δέ Θεός τον έλυπήθη, και εις ολίγας ημέρας του έδωσε την ύγείαν του, και ερχόμενος εις τον εαυτόν του, βλέπει του λόγου του ότι είναι Τούρκος, και έφόρει εις τό κεφάλι άσπρο σαρίκι, και παρευθύς τό έρριψεν εις την γην, και άρχισε νά βοά με μεγάλην φωνήν, παρρησία μέσα εις το πλήθος των Τούρκων εγώ Χριστιανός ήμουν, και Χριστιανός είμαι, και Χριστιανός θέλω είμαι· οι δέ Άγαρηνοί, ως τον είδαν πώς μετενόησεν, έτρεξαν επάνω του μέ μεγάλην όρμήν, και δέρνοντες, και σπρώχνοντες, τον έφεραν εις τον κριτήν όστις έπασχε μέ τρόπους απατηλούς, πότε κολακεύοντας, και πότε φοβερίζοντας, διά νά τον χωρίση της πίστεως των Χριστιανών. Αλλ’ ό Μάρτυς εις ουδέν ταύτα έλογίαζεν, άλλ‘ εστεκεν ακλόνητος, καιέλεγε παρρησία» δεν αρνούμαι εγώ τον Κύριόν μου Ίησούν Χριστόν, τον άληθινόν Θεόν, άλλα πιστεύω και προσκυνώ αυτόν, ώς ποιητήν, και σωτήρα μου- την δέ έδικήν σας πίστιν, ουδέ ποσώς χρειάζομαι· άλλ’ αποστρέφομαι, και εσάς, και τον προφήτην σας· Ταύτα άκουσας ό κριτής, ώρισε νά τον αποκεφαλίσουν άλλ’ οι Άγαρηνοι δέν τον ήκουσαν άλλ’ ευθύς οπού τον έβγαλαν από τό κριτήριον, ώρμησαν επάνω του, ώς ποτέ οι Ιουδαίοι εις τον πρωτομάρτυρα Στεφανον και άλλοι μέ ξύλα, άλλοι μέ σπαθία, άλλοι μέ μαχαίρια, έκατατρυπούσαν τό κορμί τού Μάρτυρος, έως οπού τον έκατακοψαν εις λεπτά κομμάτια· και ούτως έτελειώθη ό ευλογημένος Αναστάσιος, και έλαβε τού Μαρτυρίου τον στέφανον, και τώρα άγάλλεται εις τον χορόν τών Μαρτύρων εις δόξαν Πατρός, Υιού, και Αγίου Πνεύματος. Αμήν.»
ΒΙΟΣ ΚΑΙ ΜΑΡΤΥΡΙΟΝ
ΤΟΥ
ΑΓΙΟΥ ΝΕΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΤΟΥ ΝΑΥΠΛΙΕΩΣ
-1655-
-Αφηγηματική Βιογραφία-
Κατά το 1630 περίπου, στ’Ανάπλι, ήρθε στον κόσμο κι’είδε το φως του Χριστού ο Άγιος Αναστάσιος.Λέγεται πως γεννήθηκε την μέρα τη Λαμπρής γι’αυτό κι’όταν τον Βαπτίσανε του δώσανε το καλό αυτό όνομα
Είχε γονείς απλούς και αγαθούς .Φτωχικούς από τα αγαθά του κόσμου τούτου μα πλούσιους από την αγάπη του Χριστού και της Βασιλείας του.
Τούτη την άγια κληρονομιά δώσανε στον γιό τους τον Αναστάση και σαν μεγάλωνε και έπαιζε με τ’άλλα παιδιά του μαχαλά έκοφτε συχνά το παιχνίδι και πήγαινε στις εκκλησίες και στα ξωκκλήσια ν’αποθαυμάζει τις Αγιογραφίες και τα ‘κονίσματα που’χαν ιστορήσει ευλαβείς ζωγράφοι.Τον γοήτευε περίσσια η τέχνη της Θεογραφίας γιάυτό κι’όταν ενηλικιώθη έβαλε σκοπό να μάθει τούτη την άγια τέχνη και να ιστορεί και κείνος τον Χριστό και τα θαυμάσιά Του.
Αφού λοιπόν εξεπεδεύθη ικανώς και επί καιρόν στους αδελφούς Αγιογράφους Γεώργιον και Δημήτριον Μόσχον δείχνοντας αξιοθαύμαστο ζήλο έγινε κατόπιν ένας άξιος και ικανότατος Αγιογράφος όχι μόνο στα
εικονίσματά που έφτιαχνε αλλά και στην ζωή του αποδείχνοντας την ψυχή του
άξια ζωγραφιά των αρετών του Χριστού.
Φθάνοντας το 25ον έτος της ηλικίας του λοιπόν και έχοντας ψυχήν αισθαντικήν και καλλιτεχνικήν αγάπησε και ερωτεύθηκε με όλην του την καρδιά μία κοπέλα απ’τ’Ανάπλι και αφού συνεφώνησαν να νυμφευθούν εβάλανε το λοιπόν τον αρραβώνα
Μα ο μεγαλαδελφός της κοπέλας δεν συμπαθούσε ποσώς τον Αναστάση .
Τούτος ήταν τρανός Σαράφης στ’Ανάπλι , αρπατονύχης στ’αλήθεια, που με διάφορα νιτερέσια και δώσε -πάρε με την τουρκιά και τους Αγάδες είχε καταφέρει να κάμει γρήγορα πολύ παρά και να μαυρίσει την ψυχή του σαν του κοράκου απ’την απληστία και την αχορταγιά του.
Γιαυτό και ποτές δεν είδενεν με καλό μάτι την αγνή αγάπη τ’Αναστάση με της αδελφής του . Ο Αναστάσης είχε όνομα καλού και πιστού χριστιανού και θρήσκου καθ’όλην την εντέλειαν.Μάλιστα πολλάκις είχε πιαστεί και στα χέρια με κάποιους μωχαμέτηδες πού’χαν βρίσει την άγια πίστη του. Δεν ήθελε λοιπόν να βγάλει τούτος ο σκύλος όνομα ότι συγγένευσε με έναν ζηλωτήν Χριστιανόν βάζοντας έτζι σε κίνδυνο την θέση του και τον παρά του. Γι΄αυτό και δεν ξεκουράζονταν ποτέ από το να βάζει διαβολιές και μαναφούκια στην αγάπη τους ,ακόμη και μάγια να κάμει,σε σημείο να καταφέρει από καιρό εις καιρόν να ρίξει δηλητήριο και έτζι να τους χωρίσει.
Τούτο έκοψε την καρδιά τ’Αναστάση στα δύο και έκτοτε σαν άνθος δίχως ικμάδα, ως ζωντανός νεκρός , άρχισε ν’αποξεχνιέται και να περιφέρεται αφηρημένος απ’εδώ και απ’έκεί σαν χαμένος σε δρόμους ,σοκάκια και αγρούς.
Απ ‘την υπερβολική μελαγχολία δεν άργησε να χάνει και τα λογικά του σιγά-σιγά και να παραφρονήσει τελείως.Έγινε σαν κουζουλός , περίγελος των πάντων και όλοι οι χασομέρηδες τονε πρόγγιζαν κάνοντας χάζι μαζί του.
Έτζι περνούσαν οι μέρες και κάποιοι ευχαριστούσαν τον Θεό για τούτη τη συφορά ΄που συνέβη στον Αναστάση :
«-Δόξα να’χει ο Θεός, λέγαν , δεν μας άφησε να πλήξουμε. Μας έστειλε τον Τρελο-Αναστάση να γελάμε.»
Ακόμη και ο Χασάνης ο μπαρμπερης αποφαινότανε πειραχτικά:
«-Ελάτε γειτόνοι να καμαρώσετε την κατάντια του Κουζουλαναστάση . Ευτυχώς ο Αλλάχ στον πιο καλό καιρό τον μώρανε, θα χουμε τώρα και τζάμπα θέατρο στο μαχαλά μας να κάνουμε χάζι.
Κατόπιν το έριξε στο ζητιανιλίκι. Πήγαινε τις καθμερινές στην Αγορά να κάμει τον ικέτη μα μόλις τον συναντούσαν τα τουρκαλβανάκια τον πρόγγιζαν και του πετούσαν εις το πρόσωπόν του όσες ακαθαρσίες βρίσκανε στα σκουπίδια.
Το πρωί λοιπόν περπατούσε μέσα στο κόσμο και στις αγορές , πεινασμένος, διψασμένος και υβριζόμενος. Και το βράδι πήγαινε σε κάτι βρώμικες γωνιές, , έδιωχνε τους σκύλους που ρεμπέλευαν εκεί κι’εκοιμόντανε στο δρόμο.
Βλέποντας κιόλας ο Μουσταφά Μπέης την κατάντια του κι’ότι δεν έχει νουν να συντάξει τον εαυτόν του, εκμεταλεύτηκε την αρρώστια του κι’ένα πρωί του’θεσε στην κεφαλή του ένα άσπρο Σαρίκι λέγοντας του πειραχτικά: «Να τώρα γίνηκες άνθρωπος !Δεν είσαι πλέον χριστιανός.Από τώρα και στο εξής βαπτίζεσαι Ιμπραήμ και θα ‘σαι πιστός του Μεγάλου Προφήτη.»
Μα ο άνθρωπος όσο κι’αν ξεστρατίσει κάποτες , σαν έχει όμως γερές ρίζες στην ψυχή του, έρχεται εις νουν και βρίσκει να κουμαντάρει το πηδάλιο της ζωής του.
Μετά από καιρό όπου συνέβει τούτο και μια εσπέρα, όπου περνούσε έξω απ’το εκκλησάκι της Αγίας Σοφιάς εξήστραψε εμπρός του μία φωτερή λαμπηδόνα που ανέτελλε από το παραθύρι του Ιερού.Τούτο το φως τον έκανε να συγκλονισεί , να πισωστρατίσει και να νοιώσει κάτι σαν σκοτεινά λέπια που του φυλάκιζαν τόσον καιρόν τον λογισμόν του , να ξεπέφτουν από την κεφαλή του βλέποντας πλέον πεντακάθαρα και διάφανα μέσα του και γύρω του .
Αμέσως φούχτωσε το σαρίκι όπου φορούσε, το περιεργάστηκε με αποστροφή και το πέταξε στις πλάκες πατώντας το, φτύνοντάς το και φωνάζοντας στον εαυτό του: «Εγώ Χριστιανός εγεννήθηκα και χριστιανός θε να πεθάνω»
Δεν έχασε καιρό και ευθέως έτρεξε σα μεθυσμένος στα καλντερίμια και στην αγορά κράζοντας σαν τελάλης:
«Δόξα στον Χριστό και στην Παναγία Έγινα και πάλι χριστιανός!»
-Φτού σας το λοιπόν Μωχαμέτηδες , ψωριασμένα σκυλιά , εσείς και η τουρκιά σας που’ρθατε ‘δώ να μαγαρίσετε την πίστη μας! Άϊντε να ξεκουμπιστείτε από τούτη τη γης να ξεμουνταρέψει ο τόπος μας !»
Αυτά και άλλα εφώναζε τότενες που’ρθε στα συγκαλά του και αποτρελάθηκε πλέον με την καλή και άγια τρέλα της αγάπης του Χριστού.
Επειδή όμως είχε βραδυάσει πλέον και γνωρίζοντας όλοι την κουζουλάδα που κουβαλούσε μέσα του δεν τονε πήρανε τότενες στα σοβαρά και έτζι τον αφήσανε ελεύθερο να φωνάζει.
Σαν ξημέρωσε όμως ,πιότερο μεθυσμένος πλέον απ’την αγάπη του Χριστού, γυροβολούσε κι’έτρεχε σαν ελαφομόσκι σ’όλη την πόλι αναβαίνων στα τειχιά, στις πολεμίστρες και στην αγορά όπου χάραζαν οι ανθρώποι και έκραζε την μετάνοια και την πίστη του πού’χε αρνηθεί.
Επέρασε και απ’έξω από το μεγάλο Τζαμί και γέμισε με κοπριές και ακαθαρσίες τα τσουράπια των μουσουλμάνωνε προγγίζοντας αυτούς και την πίστη τους.
Σε λίγο που αποτέλειωσε ο ΄ύμνος στον προφήτη και ξαμολυθήκανε ( κι’ήταν πολλοί στρατιώτες και ζαπτιέδες τότε στ’Ανάπλι ,που’χαν είχαν αλαργέψει άθλιοι και μανιασμένοι απ’τον Χάνδακα της Κρήτης ) μόλις αντικρύσανε τον Αναστάση να λέει και να κάμει αυτά τα πράγματα και άλλη αφορμή δεν ζητούσανε πλέον για να βγάλουν το δηλητήριο της βάρβαρης ψυχής τους ,χιμήξανε σαν θεριά απάνω του και με κλωτσιές και γρονθιές τονε κάνανε τόσο λυπόθυμο που κάποιοι είπανε πως πέθανε. Μα μόλις είδανε πως αναπνέει ακόμη δεν χάσανε καιρό και πιάνοντάς τον σηκωτό τονε φέρανε στον Αγά-Εφέντη να κάμει κρίση γιαυτό τον μωραμένο που μόλυνε το Κοράνι τους.
Ο Αγάς εγνώριζε από καιρό τον Ιμπραήμ γιαυτό και μόλις τον είδε σ’αυτά τα χαλιά και έμαθε για το τι συνέβη στο Τζαμί λέγει του τάχατες και με ψυχοπονιά :
«Ξέρω πώς είσαι Μουσουλμάνος καί πώς λέγεσαι Ιμπραήμης, κι όχι Αναστάσης.Τό λοιπόν έλα στά σωστά σου καί μή γίνεσαι ρεζίλι στον κόσμο, καί δίνεις αιτία νά σηκωθούνε ρεμπελιά κι ακαταστασίες!»
Μά ο Αναστάσης δέν πλανεύτηκε , καί λέγει του Αγά:
Μόνο τούτα τά λόγια είπε καί σώπασε, κοιτώντας τόν Αγά κατάματα. Κι ό Αγάς συγκρυάστηκε, γιατί πρώτη φορά τόν κοίταξε μέ τέτοιο μάτι ένας ραγιάς. Μά πάλε έκανε υπομονή καί καμώθηκε πώς δε θύμωσε, καί του ξαναλέγει:
-«Δε λυπάσαι, μωρέ Ιμπραήμη τά νιάτα σου; Δε βάζεις μέ τό νου σου πώς τό μαχαίρι κ’ ή θελειά είναι στο λαιμό σου; πώς κάνεις λοιπόν τέτοιες ζεβζεκιές, πού νά κρέμεται από μιά τρίχα ή ζωή σου; Πέ μου πώς είσαι Τούρκος καί πάνε νά προσκυνήσεις στο Τζαμί, γιά νά συχωρεθείς καί νά ζήσεις δίχως νά σέ πειράξει κανένας!»
Κι ό Αναστάσης του απάντησε:
«Τότες πού ήμουνα σα χαμένος κι’είχαν αμολύσει τα λογικά μου , έπεσα στη μεγαλύτερη αμαρτία, και μόλεψα τα’Άγιο Βάπτισμα φορώντας το σαρίκι σας μά τώρα πια με φώτισε ο Χριστός μου. Γιά τούτο μή χάνεις τά λόγια σου άδικα, μόνο κάνε σύντομα ό,τι έχεις να κάμεις!»
Πάλε ο αγάς καμώθηκε πώς δέν τόν συνερίστηκε καί ξανάπιασε τις γαλιφιές, τάζοντας του νά τόν κάνει μπέη καί νά τόν παντρέψει μέ μιαν όμορφη χανούμισσα. Μά ό Αναστάσης του ξανάπε νέτα -σκέτα πώς ή απόφαση του ήτανε νά πεθάνει καί πώς ή θρησκεία τους είναι γιά φτύσιμο!
Ακούγοντας τον νά μιλά έτζι, ο Τούρκος γάβγιξε σάν σκύλος και του έκραξε λυσασμένος:»Αν δεν έρθεις’στά μυαλά σου καί δε γυρίσεις στην πίστη μας, έχω κατά νού νά σέ μπομπέψω καταμεσίς στο παζάρι, κ’ ύστερα να σε χαλάσω μέ τόν πιο σκληρό θάνατο!»
Τότες πια ο Αναστάσης ξάναψε και τ’αποκρίθηκε: «Ψωριασμένε σκύλε, είπα και το ξαναλέγω πώς δέν ήρθα για να κάνω ριτζά σαν αδικημένη χήρα, μηδέ τεμενά σαν σκλάβος! ‘Ηρθα να θανατωθώ, για να ξεπλύνω μέ το αίμα μου το κρίμα μου! Κ’ εσύ πολεμάς να μέ μεταστρέψεις με λόγια πού λένε στα μωρά, να γίνω άπιστος από χριστιανός καί Τούρκος από Γραικός! Ποιος είναι κείνος πού θε’να έβγαζε τα μεταξωτά σαλβάρια γιά νά φορέσει ψειριασμένον έλιφιέ; Ποιος άνθρωπος σκεφτικός θάν άλλαζε ένα άτι σελωμένο μ’ενα μαδημένο γαϊδούρι; Ποιο αηδόνι θε ‘να έστρεγε νά ζήσει,σάν του παίρνανε τή λαλιά του καί του δίνανε στον τόπο της το κράξιμο του κοράκου; Έσύ θαρρείς πώς θά δειλιάσω καί θά προσκυνήσω τον ντουρά; Το κορμί μου μπορείς νά το τυραγνήσεις, μά ή ψυχή μου στέκεται σάν βαλανιδιά, κ’ έσύ μοιάζεις το μερμήγκι πού δαγκάνει τή ρίζα της καί θαρρεί πώς θά τή ρίξει κάτου! Ψοφίμια! Ή Χριστιανωσύνη δέν ξεκληρίζεται μηδέ μέ το σπαθί, μηδέ μέ την κρεμάλα, μηδέ με τίποτα, γιατί είναι ή γωνιακή πέτρα του κόσμου!»
Ακόμα δέν είχε τελειώσει τούτα τά λόγια καί τον αρπάξανε οί ζαπτιέδες καί τον τραβολογούσανε δέρνοντας τον. Καί κείνος γύριζε το κεφάλι καί φώναζε τ’ Αγά, ως πού τον βγάλανε άπ’ το Κονάκι. Ό κόσμος ακλουθούσε καταπόδι. Σά φτάξανε στή φυλακή, δεν τον βάλανε μέσα, μόνο τον ξεγυμνώσανε πρώτα καί τον ξαπλώσανε στο χώμα μπρούμυτον, κ’ ύστερα ένας αράπης τον έδειρε αλύπητα μ’ ένα βούνευρο. Καί σάν τον ξεθεώσανε κ’ είδανε πώς δε σπάραζε, τον άρπάξανε καί τον ρίξανε μέσα στο μπουντρούμι.
Για πολλές μέρες τον τυραγνούσανε καί τον μπομπεύανε, Κάθε μέρα μέσα στο παζάρι τρέχανε άξαφνα οι χριστιανοί κατά τή φυλακή, λέγοντας ο ένας στον άλλο: «Πάλε τον Αναστάση δέρνουνε!» Μά μ’ ούλα τά βασανιστήρια κείνος δέν άλλαζε γνώμη καί δέν έβγανε πλια γρύ άπ’ το στόμα του, μηδέ ρωμέϊκο, μηδέ τούρκικο.
Ό Αγάς, σάν είδε κι απόειδε πώς δέν έκανε τίποτα μέ τις φοβέρες, καί πώς μόνο ρεζιλευότανε ή αρχή από ‘ναν ραγιά, έβγαλε απόφαση νά τονε αποκεφαλίσουν.
Κείνον τον χρόνο έπεσε βαροχειμωνιά. «Οξω στά χωράφια φυσούσε ένα άγριοβόρι σά μολύβι. Τά νερά ήτανε παγωμένα, και το κρύο τάντανο .
Ξημέρωσε πια και η 1η Φεβρουαρίου , η μέρα του που θά τον σφάζανε.
Κατά το μεσημέρι οί ζαπτιέδες τ’Αναπλιού κουβαλήσανε μιά μεγάλη πλάκα σαρμουσακόπετρα όπού θα τον θανατώνανε.
Οί χριστιανοί στο μαχαλά χαιρετιόντανε μονάχα μέ το κούνημα του κεφαλιού.
Κατά το σούρουπο οί στρατιώτες στήσανε τον σοφά γιά τον Αγά καί γιά το συμβούλιο.
Σάν σκοτείνιασε, ο κόσμος αρχίνησε νά κατεβαίνει στο παζάρι άπ’ ούλες τις μεριές. Κείνοι πού δέ βαστούσ’ ή καρδιά τους νά δούνε το κακό παγαίνανε στα βουνά ,στα παρεκκλήσια και κάμανε προσευχές και μετάνοιες.
Οί Τούρκοι φοβούντανε κανένα ρεμπελιό από μέρος τών χριστιανών, καί γι’ αύτό άραδιάσανε γύρω άπ’ τή φυλακή καμμιά πενηνταριά μπασιμποζούκηδες. Στο παζάρι φυλάγανε άλλα εκατό ζεϊμπέκια αρματωμένα ίσαμε τά δόντια καί μέ λουμπούτια στά χέρια, γιά νά βαστούνε μακριά τον κόσμο.
Μιαν αναμπαμπούλα κ’ ένα πατιρντί έβγαινε άπ’ το πλήθος, πού ζουλιόντανε σάν γίδια, πασκίζοντας να ζυγώσουνε στό μέρος που θα κάνανε την εκτέλεση.Κάμποσοι πάλε φουκαράδες χώνανε ανάμεσα στους άλλους για να ζεσταθούνε.Μονάχα κάποιοι μεγαλοπιασμένοι γραικοί όσοι ήντουσαν σαγανογλείφτες των Αγάδων , χαμένα κορμιά, που είχε πέραση ο λόγος τους ,κουνούσαν αδιάφορα τους ώμους και δικαιολογούσαν τα πράγματα λέγοντας σε όσους τους παρακαλούσαν να στέρξουν να βοηθήσουν τον Αναστάση:
-Άϊντε βρε χασομέρηδες ! με τούτον τον Ζεβζέκι ασχολείστε; τρελός είναι ,καλά να τα πάθει.Ποιος του πε να τα βάλει με την Τουρκιά;θαρρείτε του λόγου σας πως θα καθήσουμε να βάλουμε το κεφάλι μας στον ντορβά για έναν συφοριασμένο;
Τέλος εφταξ’ ο αγάς με τη δωδεκάδα και καθήσανε στις θέσες τους. Πεντ’ – εξι σκλάβοι βαστούσανε από ‘να μεγάλο φανάρι κι ο τόπος έφεγγε σαν μέρα, μ’ όλο πού τ’ αναβόσβηνε ο βοριάς. Ό αγάς, άφού διπλοπόδισε, έστριψε και κοίταξε άγρια τον κόσμο κ’ είπε σιγανά, χτενίζοντας με τά δάχτυλα τά γένεια του: «Όλέν, μπού γκιαουρλάρ νέ ίστερλέρ;» «Μωρέ, τούτοι οί γκιαούρηδες τί θέλουνε;»
Κοντά στην πλάκα στεκότανε ο μπόγιας, μ’ ακόμα δυο – τρία ζεϊμπέκια, γιά νά του κάνουνε γιαρντίμι, ούλοι τους άγριαθρώποι πού δε γέννησε ή φύση. Ό μπόγιας ήτανε ένας Άτσίγγανος . Ή δουλειά του ήτανε γύφτος, μα έπειδής δούλευε και στό σαλαχανά τις μέρες πού ‘χανε πολλά βόδια γιά σφάξιμο, ήτανε πρώτος μάστορας στό μαχαίρι και στο θανατικό. Τό κορμί του τό ‘χε φασκιωμένο μέσα σ’ ένα κόκκινο ζουνάρι, που’πιανε άπ’ τά βυζιά του κ’ έφτανε ίσαμε τη μέση του, κι από πάνου ήτανε ζωσμένος με πλατιά λουριά ένα σαλαχλίκι παραγιομισμένο μ’ ενα σωρό μαχαίρια και πιστόλες και μασάτια και τσιμπούκια, πού φτάνανε γιά ν’ αρματωθούνε γερά τρεις και τέσσερες νομάτοι. Τά ποδάρια του ήτανε μελανά και κοκκαλιάρικα, με ροζασμένα γόνατα σάν της καμήλας.. Ούλο το σουλούπι του ήτανε ίδιος δαίμονας, Ανάμεσα στά δόντια του δάγκανε ένα γυμνό χαντζάρι παραπάνου άπό μισή οργυιά. Οί άλλοι συντρόφοι του είχανε και κείνοι τό ίδιο σκέδιο, μόνο που φοράγανε στό κεφάλι κάτι μπασλίκια ψηλά τρεις πιθαμές, κ’ οί μαρχαμάδες πέφτανε άπάνου στά μαύρα μούτρα τους και τά κάνανε πιό άγρια.
Τρεις αρματωμένοι τόν είχανε περιζωσμένον, μά δεν είχανε ολότελα χέρι απάνω του. Κείνος περπατούσε με τά χέρια μπαγλαρωμένα πιστάγκοινα, μέ τά στήθια μπρος, τό κεφάλι ριχμένο κατά πίσω. Τά ρούχα του ήτανε κατακάθαρα, γιατί του τά ‘χανε στείλει στη φυλακή κάποιοι καλοί χριστιανοί, νά ‘ναι συγυρισμένος.Τά μάτια του γελαζούμενα, τά γένεια του σαν του Χριστού .Τό πρόσωπο του είχε μιά τέτοια ήμερότη, που’λεγες πώς έβλεπε κιόλας τόν θεό. Τό αντερί του ήτανε κουμπωμένο σεμνά στό λαιμό του, κ’ ή φλέβα του λαιμού φούσκιονε, όπως ήτανε τραβηγμένες οί πλάτες του κατά πίσω άπ’ τό δέσιμο. Μπροστά του πάγαινε ένα φανάρι.
Σάν έφταξε στη μέση, τόν σταματήσανε μπροστά στον κριτή. Κι ό αγάς θέλησε νά του πει κατιτίς, μά δέν πρόφταξε, γιατί ο Αναστάσης , δίχως νά στήσει αυτί στό τί θά του ‘λεγε ο κόπρος, γιά καλό, γιά κακό, πήγε και γονάτισε πάνω από την πλάκα που θα τονε σφάζανε κι’έσκυψε τό κεφάλι του. Ό αγάς απόμεινε μέ βουλωμένο στόμα, κι ούλοι οί Τούρκοι σταθήκανε ντροπιασμένοι
Σε τούτο τό μεταξύ ο μπόγιας σίμωσε τόν Αναστάση όπως ήτανε γονατισμένος και τόν έβαλε μέσα στά σκέλια του, κ’ ένας άλλος ζεϊμπέκης έφεγγε μέ το φανάρι άπάνου άπ’ τό κεφάλι.
Σηκώθηκε ο μουφτής πού καθότανε δίπλα στον άγά και, ζυγώνοντας το μελλοθάνατο, τον ρώτηξε αν μετάνοιωνε, για νά του χαριστεί ή ζωή. Άλλα εκείνος κούνησε με φούρια το κεφάλι του πώς όχι.
Τότες ό γύφτος ξέσκισε βλαστημώντας το ζωστικό του Αναστάση ένα γύρο στο λαιμό του κ’ έχωσε τά δάχτυλα μέσα στά μαλλιά του, λες κ’ ήθελε νά τόν χαδέψει, και με τ’ άλλο χέρι χάραξε γλήγορα – γλήγορα το λαιμό μ’ ενα μικρό μαχαίρι. Τόσο σβέλτα κι άξαφνα τό ‘κανε, π’ όσοι βλέπανε ξαφνιαστήκανε σάν είδανε τ’ άλικο αίμα πόσταξε άπάνου στην πλάκα.
Ωστόσο, ίσαμε νά παίξει τό μάτι, όλοι οι παραστεκάμενοι Τούρκοι στρατιώτες και ζαπτιέδες σαν να τους δώκανε σύνθημα και όπως μανιάζει ταύρος ,τραβήξανε τα χατζάρια τους κι’ό,τι άλλο κοφτερό βαστούσανε και πέσανε δαιμονισμένοι πάνω στον Άγιο να τον κομματιάσουνε .Τον σπρώξανε στην αρχή και τον ερίξανε σαν ασκί κάτω και αρχίζανε να τον τραβολογούν και να τον σέρνουν κατά την θάλασσα που τότες έφτανε κοντά στην παλιά Εκκλησιά της Παναγίας . Ο Άγιος μούγκριζε απ΄’τον πόνο και έβγαζε πηχτό αίμα απ’τις πληγέςπου του κάμαν τα βίαια σουρσίματαΤό αίμα γιουργιάρισε απάνω στα στήθια του και στο ζωστικό του . Τότες ο σκύλος ο μπόγιας μαζί μ’όλο το τουρκομάνι με κραυγές και σαματά άρχιζαν να κουνούνε πάνω κάτω τα μαχαίρια και να ξεκοιλιάζουνε και να πετσικόβουνε τον Άγιο λες και ήταν γη που την αλέθι τ ’άλέτρι .
Το αίμα π’εβγαινε πιτσιλούσε στις λιγδιασμένες μούρες τους και ύστερα άρχισε να ρέει χάμω στις ρίζες μιάς ελαιάς που ταν εκεί Οί χοχλιοί τ’ «Αγιου αναποδογυριστήκανε μέσα στις ματότρυπες και τό μαυράδι κρύφτηκε ολότελα. Τά νεύρα παίζανε άπάνου στά μάγουλα, τό στόμα ανοιγόκλεινε κ’ έβγαζε ματωμενον αφρό. Και κείνοι οι δαίμονες τον έσφιγγαν ανάμεσα στά ποδάρια τους και τα μεριά τους αφού το σώμα τ’αγίου τρανταζόντανε σαν τ’αρνιού που το κόβει ο χασάπης, μεθυσμένοι άπ’ τό αίμα κ’ έπαιζαν με τέχνη τρομερή τα μαχαίρια σά νά κλάδευαν κανένα δέντρο.
Μά κάποια μαχαίρια ήταν στομωμένα ξεπίτηδες γιά νά τόν τυραγνήσουν, και δεν έκοβαν , μόνο πριγιόνιζαν το σώμα του. Κ’ έβλεπες νά πέφτουνε μαζί με τό αίμα κομμάτια κρέατα, πού πηδούσανε ακόμα απάνου στην ελιά και τό κορμί τίναζε ανάμεσα στά χέρια και στά ποδάρια πού τό σφίγγανε σά νά ‘θελε νά φύγει. Τέλος ο τζελάτης ακούμπησε στο κατακομματιασμένο κορμί τό ‘να γόνατο καί, βάζοντας τά δυνατά του, τού ‘χωσε τό μαχαίρι όσο μπόρεσε πιό βαθιά στο λαιμό. Έπεσε λαχανιασμένος από πάνω του δίχως να παρατήσει το μαχαίρι, επειδής είχε σφηνώσει τόσο γερά μέσα στο κόκκαλο, πού μάταια πάσκιζε να το βγάλει, και πέρασε κάμποσο ως να μπορέσει να το τραβήξει χτυπώντας το μέ μια πέτρα.
* * *
Ποια καρδιά μπορεί νά βαστάξει σ’ έναν τέτοιον αγώνα; Τίνος μάτια δε θά σφαλούσανε για νά μη βλέπουνε πια; Και ‘κείνο το χώμα κάτου απ’την Ελιά λές κι ανετρίχιαζε από τ’ άγριο πάλεμα πού γινότανε απάνου της!Καί, σάν πάνιασε πλια τό κορμί κ’ ή άγια ψυχή είχε πάγει στον ουρανό, τό παράτησανε γιά μιά στιγμή να ξανασάνουν απ’το σατανικό μεθύσι τους , νά σφουγγίξουν τά χέρια τους, κ’ ύστερα χώρισαν τό κεφάλι άπ’ τό πονεμένο κορμί βαρώντας άπ’ τό σβέρκο. Τέλος σηκώθηκε ο τζελάτης άπάνου βαστώντας το αψηλά, κι άφου πρώτα τό ‘δειξε στον Αγά που κοιτούσε τόσην ώρα με ικανοποίηση κουνούντας το κεφάλι του λές και’ βλεπε τίποτες παιχνίδι στο παζάρι τό τριγύρισε ύστερα νά τό δούνε κ’ οί χριστιανοί.
Στο μεταξύ ο μπόγιας με την βοήθεια κάποιων άλλων που’χαν γίνει οι μούρες τους κατακόκινες απ’ το αίμα μαζέψανε στα βιαστικά όσα κομμάτια μπορούσαν απ’το κορμί του Αναστάση, όπως αναμαζώνει ο θεριστής τα στάρια που του πέσανε απ’το δεμάτι , τα φορτωθήκανε και πήγανε και τα πετούσανε στη θάλασσα , θροφή στα ψάρια.
Όμως τότενες συνέβη κάτι παράδοξο :Η θάλασσα σαν άλλη καλή γης που βυζαίνει την βροχή για να την κάνει άνθος έτζι και αυτή σαν στοργική μητέρα δέχονταν το άγιο και τυραγνισμένο κορμί κι’όπου ακουμπούσε το νερό φωτίζονταν , σαν κομμάτι από χρυσάφι γίνονταν , κάμνοντας τους δήμιους να ξανοίγουν με τρόμο το στόμα τους και να ανατριχιάζουν σ’όλο το κορμί τους
Με τον τρόπο αυτό μαρτύρησε για τήν πίστη ο Άγιος Αναστάσιος ο Ναυπλιέας, ο γενναίος στρατιώτης του Χρίστου, περιφρονημένος και αδικημένος απ’ αυτόν τον κόσμο μα δοξασμένος από τον ουρανό, σφραγίζοντας έτσι και το δικό του όνομα στο ματωμένο βιβλίο πού πρωτάνοιξε ο πρωτομάρτυρας Στέφανος.
Μέ τα χρόνια έφυγε η Τουρκιά κ’ οί χριστιανοί ελεύθεροι πια τον ιστορήσανε σε διάφορες Εικόνες . Τον πρωτοζουγράφισε ένας Ζωγράφος , Ματθαίος λεγόμενος απ’τα μέρη της Κορίνθου ,στα 1895, τότε που επισήμως πια η του Χριστού Εκκλησία τον συγκατέλεξε στο νέφος των Αγίων Νεομαρτύρων Στο κόνισμα τον παράστησε παλληκάρι ως εικοσιπέντε χρονών , παραπονεμένο, καστανομάλλη, με γενάκι σαν του Χριστού,λιγνόκορμο και φορεμένον αντερί. Στο δεξί χέρι κρατά έναν σταυρό και στ’αριστερό ένα κλαδί ελιάς όπως της περιστεράς που κόμισε στην κιβωτώ του Νώε ,σημείο νίκης και ειρήνης .Απ΄τις ουράνιες αψίδες ανατέλλει δεξιόθεν με χρώματα απαλά ο Ι.Χριστός ευλογόντας καθώς και αριστερόθεν άγιος Άγγελος αναβαστώντας ένα στέφανον νίκης και ένα Άγιο Δισκοπότηρο Τά ποδάρια του πατούνε σ’ ενα μικρό λοφίσκο καί παραπίσου ξανοίγεται ή πολιτεία του Ναυπλίου με τους διάφορους οικίσκους , το θαυμαστό τείχος του Παλαμηδίου και ο προκύπτων θαλάσσιος κολπίσκος.
Επίσης εκείνη την χρονιά (1895)ο εκ Κάσσου και Καρπάθου επίσκοπος Νεόφυτος συνέγραψεν εν Αγίω Όρει ιδιόχειρον ακολουθίαν του Αγίου όπου φυλάσσεται μαζί με την αναφερόμενη Εικόνα,ιερόν κειμήλιον, στο Ι.Ναό της Παναγίας(Γενέσιον της Θεοτόκου) τ’Αναπλιού:
(Τα παρατεθέντα στοιχεία και αναφορές δια τον βίον του Αγίου Αναστασίου είναι κατά μεγάλο μέρος ειλημμένα και εμπνευσμένα από τον βίον του Αγ.Γεωργίου του Χιοπολίτιδος ,όπως τον συνέγραψεν ο σπουδαίος Φ.Κόντογλου .Τα πολύ κοινά στοιχεία των δύο Αγίων: Νεαροί , νέο-μάρτυρεςεξιλαμισθέντες και εκχριστιανισθέντες κατά τον Τούρκικο ζυγό, μαζί με όσα γραπτώς και προφορικώς αναφέρονται δια τον Αγ.Αναστάσιο, μας δίνουν το δικαίωμα για την ανάπτυξη του παρατιθεμένου αφηγηματικού συναξαριού αναδεικνύοντας και αναπτύσσοντας ουσιαστικά το γεγονός της μετανοίας –μαρτυρίας και γενναιότητας του Αγίου στα ζοφερά χρόνια της Τουρκιάς.)
«Αναστάσιος συγκοπείς σαρκός μέλη.
Άρτιος έσται εσχάτη αναστάσει.»
* * *
θΑΥΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ
Σωτηρία από τον Άγιο Αναστάσιο.
Δεν πάνε λίγα χρόνια όταν η Μαργαρίτα Μ. από το Μαρούσι Αθηνών είχε γνωρίσει στον χώρο της εργασίας της έναν Άραβα Μουσουλμάνο με τον οποίο αρραβωνιάσθηκε. Το δίλημμα της πίστεως όμως ήταν υπαρκτό. Αποφασίσανε λοιπόν κα κλείσανε ραντεβού με έναν Μουφτή της Ξάνθης να πάνε προκειμένου η νέα να απαρνηθεί το Άγιο Βάπτισμα και να γίνει μουσουλμάνα και έτσι να μπορέσουν να παντρευτούν. Και ενώ όλα έβαιναν όπως τα περίμεναν στο τέλος μία αναποδιά ακύρωσε το ραντεβού και κατόπιν διέλυσε και τούτο τον αρραβώνα. Ύστερα από λίγο καιρό η Μαργαρίτα γνώρισε έναν Έλληνα όπου με σιγουριά πολλή μες την καρδιά της προχώρησε σε Χριστιανικό Γάμο. Μα ποιος Άγιος άραγε να την έσωσε από αυτό το μεγάλο αμάρτημα της αρνήσεως της πίστης μας;
Το έτος 2003 σε περίοδο διακοπών επισκέφθηκαν η Μαργαρίτα και ο Σύζυγός της Γεώργιος Κ. εντελώς τυχαία τον Ι.Ναό μας και αφού προσκυνήσανε την Εικόνα του Αγίου Αναστασίου ζητήσανε και οι δύο ξεχωριστά ,δίχως να γνωρίζει ο καθένας τι τάζει ο άλλος ,να αποκτήσουνε και ένα δεύτερο παιδί. Δεν πέρασε μία εβδομάδα και η κοπέλα έμαθε ότι ήταν έγκυος. Γέννησε ένα πολύ χαριτωμένο και όμορφο κοριτσάκι και με θαυματουργικό τρόπο στον αφαλό του παιδιού γράφτηκε εκ γενετής το γράμμα Α, το πρώτο γράμμα του ονόματος του Αγ.ΑναστασίουΟ Άγιος που και αυτός είχε περιπέσει κάποτε στον πειρασμό να αρνηθεί ην Χριστιανική του πίστη εκείνος τώρα διαφύλαξε την Μαργαρίτα από έναν παρόμοιο θανάσιμο κίνδυνο και κατόπιν της έδωσε και την ευλογία να αποκτήσει και δεύτερο παιδί με ανεξίτηλο το άγιο σημάδι του ονόματός του για να θυμίζει πάντοτε την Χάρη και την προστασία του.
Ένα συγκλονιστικό όνειρο
ΔΙΗΓΕΙΤΑΙ η κ.Ιουλία Μιχαλοπούλου από το Καματερό Αθηνών στον Ιερέα π.Διονύσιο του Ι.Ναού της Παναγίας Ναυπλίου , την 9η Αυγούστου 2006:
«Επισκεπτόμασταν αρκετές φορές με την οικογένειά μου το Ναύπλιο. Σε τούτη εδώ όμως την Εκκλησία ποτέ δεν είχαμε εισέλθει, ούτε κιόλας γνωρίζαμε τίποτα για τον νεομάρτυρα Άγ.Αναστάσιο όπου όπως μάθαμε αργότερα μαρτύρησε φρικτά από τους Τούρκους στην Ελιά δίπλα από τον Ι.Ναό.
Πρίν δύο χρόνια λοιπόν είδα ένα συγκλονιστικό όνειρο:
Βρισκόμουν εδώ στην πλατεία και πάνω στην Ελιά βλέπω έναν νέο κρεμασμένο από τα κλαδιά με γλυκιά μορφή να με κοιτάζει και με κομμένα τα πόδια του.
Δεν ήξερα πώς να εξηγήσω τούτη την αποκάλυψη . Όταν μετά από λίγες ημέρες ήρθαμε στο Ναύπλιο και βρήκα ανοικτά τον Ι.Ναό, προχώρησα μέσα και τότε γνώρισα μετ’εκπλήξεως στο πρόσωπο της εικόνας του νεαρού Αγίου Αναστασίου, στο εικονοστάσι δεξιά, τον νέον εκείνον που με είχε επισκεφθεί λίγες μέρες πρίν .Κατόπιν έμαθα και για τον τρόπο του μαρτυρίου του, πως οι εξαγριωμένοι μουσουλμάνοι όρμησαν με φθόνο επάνω του ύστερα από την ομολογία του στον Χριστό και πως με διάφορους φρικτούς τρόπους τεμάχισαν το άγιο σώμα του και το κρέμασαν στην Ελιά δίπλα από τον Ι.Ναό.
Είθε ο καλός μας Άγιος και η Παναγία μας να σκεπάζει την οκογένειά μου και όλον τον πονεμένο κόσμο που προστρέχουν στην προστασία τους»
Με λαμπρότητα και κατάνυξη θα πανηγυρίσει η Καλαμάτα την πολιούχο και προστάτιδά της «Παναγία Υπαπαντή», κατά το διήμερο 1 και 2 Φεβρουαρίου 2025. Την παραμονή της εορτής και ώρα 6,30 μ.μ., στον Μητροπολιτικό Ναό της Υπαπαντής του Χριστού, θα τελεσθεί πανηγυρικός πολυαρχιερατικός Εσπερινός. Την επομένη, κυρία ημέρα της εορτής, και ώρα 7,30 π.μ., θα τελεστεί ο Όρθρος και στη συνέχεια πανηγυρική πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία, μετά το πέρας της οποίας και πρί ώρα 11 π.μ., θα πραγματοποιηθεί πάνδημη λιτάνευση της θαυματουργού Εικόνος της Παναγίας, προς ευλογία των κατοίκων και των προσκυνητών. Τον εορτασμό θα λαμπρύνουν με την παρουσία τους οι Σεβασμιώτατοι Μητροπολίτες Ύδρας, Σπετσών και Αιγίνης κ. Εφραίμ, Κερκύρας Παξών και Διαποντίων Νήσων κ. Νεκτάριος, Ιλίου, Αχαρνών και Πετρουπόλεως κ. Αθηναγόρας, Μεγάρων και Σαλαμίνος κ. Κωνσταντίνος, Καρθαγένης κ. Μελέτιος, Σταγών και Μετεώρων κ. Θεόκλητος, Παραμυθίας, Φιλιατών, Γηρομερίου και Πάργας κ. Σεραπίων, Μαντινείας και Κυνουρίας κ. Επιφάνιος, ο Θεοφιλέστατος Ἐπίσκοπος Τανάγρας κ. Απόστολος και ο οικείος Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μεσσηνίας κ. Χρυσόστομος. Επίσης θα παραστούν ο τ. Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπιος Παυλόπουλος, ο τ. Πρωθυπουργός Αντώνιος Σαμαράς, ο εκπρόσωπος της Κυβέρνησης Υφυπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης Κων/νος Καραγκούνης, ο Πρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων Νικήτας Κακλαμάνης, εκπρόσωποι Κομμάτων, της Αυτοδιοίκησης, των Ενόπλων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας.
1η Φεβρουαρίου Η 1η Φεβρουαρίου είναι μέρα ξεχωριστή για το Ναύπλιο. Ημέρα επίσημης αργίας, αλλά και μεγάλης εορτής, διότι εορτάζει ο προστάτης της πόλεως, ο Άγιος Νεομάρτυς Αναστάσιος. Ο νεαρός μάρτυρας του Χριστού έζησε και μαρτύρησε στο Ναύπλιο και γι’ αυτό οι κάτοικοί του ιδιαιτέρως τον τιμούν και τον ευλαβούνται.
Ο Αναστάσιος γεννήθηκε στο Ναύπλιο κατά την εποχή της τουρκοκρατίας, στις αρχές του 17ου αιώνα. Ήταν έξυπνος και ταλαντούχος, με ιδιαίτερο χάρισμα στη ζωγραφική. Κι επειδή από μικρός αγαπούσε πολύ τον Χριστό και τους Αγίους της Εκκλησίας, θέλησε να ασχοληθεί με την Αγιογραφία. Μαθήτευσε κοντά σε σπουδαίους δασκάλους της αγιογραφίας, όπως ήταν οι αδελφοί Δημήτριος και Γεώργιος Μόσχου, ενώ επισκέφθηκε και το Άγιον Όρος, για να μελετήσει τις τοιχογραφίες σε διάφορες Ιερές Μονές και να βελτιώσει την τεχνική του. Εκείνο τον καιρό ξέσπασε ο Ενετο-τουρκικός πόλεμος στην Κρήτη (1645-1669), γεγονός που πυροδότησε το φανατισμό των Οθωμανών, ο οποίος μεταδόθηκε και στο Ναύπλιο, λιμάνι σε καίρια θέση που χρησίμευε ως βάση για ανεφοδιασμό των τούρκων. Στο μεταξύ ο Αναστάσιος είχε αρραβωνιαστεί με μία κόρη χριστιανών. Δυστυχώς όμως η κοπέλα αυτή φάνηκε απρόσεκτη στη ζωή της και προκλητική και γι’ αυτό ο Αναστάσιος δεν θέλησε να προχωρήσουν. Έτσι διέλυσε τον αρραβώνα τους. Το γεγονός αυτό ερέθισε τους γονείς της κοπέλας, οι οποίοι πήραν απόφαση να εκδικηθούν τον νέο που απέρριψε την κόρη τους. Τυφλωμένοι από τον πληγωμένο εγωισμό τους κατέφυγαν σε κάποιο μάγο και του ζήτησαν να βλάψει τον Αναστάσιο. Έτσι ο διάβολος βρήκε ευκαιρία να επιτεθεί στον αγνό αυτό και πιστό νέο, ο οποίος ήταν πρότυπο αρετής και χριστιανικής ζωής. Ξαφνικά ο Αναστάσιος έπαθε κάποια κρίση κι έχασε τα λογικά του. Άρχισε να τριγυρνά στους δρόμους και να φωνάζει ασυνάρτητα λόγια. Τότε κάποιοι τούρκοι βρήκαν ευκαιρία, του φόρεσαν ένα άσπρο σαρίκι και χωρίς καλά – καλά να το καταλάβει τον έκαναν μωαμεθανό. Αργότερα όμως, με τη βοήθεια του Θεού, συνήλθε ο Αναστάσιος και είδε με έκπληξη τα τούρκικα ρούχα που του είχαν φορέσει. Πέταξε αμέσως από πάνω του το σαρίκι και άρχισε να φωνάζει μπροστά στους τούρκους: «Εγώ χριστιανός ήμουν, χριστιανός είμαι και χριστιανός θέλω να είμαι!». Την ίδια στιγμή τον συνέλαβαν και τον οδήγησαν στο δικαστήριο. Πάλι όμως επανέλαβε με θάρρος την ομολογία του. Ο δικαστής προσπάθησε να τον μεταπείσει και με κολακείες και με απειλές, αλλά δεν τα κατάφερε. Ο νεαρός αθλητής του Χριστού έλεγε με παρρησία: «Δεν αρνούμαι τον Κύριό μου Ιησού Χριστό, τον αληθινό Θεό, αλλά πιστεύω και τον προσκυνώ ως Δημιουργό και Σωτήρα μου. Τη δική σας την πίστη δεν την χρειάζομαι …». Στο άκουσμα αυτών των λόγων ο κριτής διέταξε να τον αποκεφαλίσουν. Ωστόσο πριν προλάβουν να τον αποκεφαλίσουν ο τουρκικός όχλος εξαγριωμένος έπεσε με μανία πάνω του. Άλλοι με ξύλα, άλλοι με ξίφη κι άλλοι με μαχαίρια κτυπούσαν και κατατρυπούσαν το σώμα του μάρτυρα μέχρι που ξεψύχησε κι έλαβε το μαρτυρικό στεφάνι. Ήταν 1η Φεβρουαρίου 1655. Ο άγιος νεομάρτυρας Αναστάσιος εικονίζεται συνήθως βαστώντας ένα κλαδί ελιάς, διότι σύμφωνα με την παράδοση το σημείο, όπου μαρτύρησε, βρίσκεται δίπλα σε μια υπεραιωνόβια ελιά στην πλατεία Παναγιάς, στη βόρεια πλευρά του Ιερού Ναού του Γενεσίου της Θεοτόκου. Το ιστορικό αυτό δέντρο, κάτω από το οποίο δίδασκε και ο μεγάλος ιεροκήρυκας του Ναυπλίου Ηλίας Μηνιάτης, διατηρείται μέχρι σήμερα και μαζί με το μνημείο που έχει στηθεί δίπλα του υπενθυμίζουν τη γενναία άθληση του Αγίου και αποτελούν πηγή εμπνεύσεως για τους ευλαβείς προσκυνητές. Μεγάλη ευλογία για το Ναύπλιο είναι και το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια απέκτησε Ναό προς τιμήν του προστάτου της πόλεως αγίου Αναστασίου. Ο μεγαλοπρεπής αυτός ναός, που κτίστηκε με την πρωτοβουλία και την ανύστακτη φροντίδα του μακαριστού Μητροπολίτου Αργολίδος Ιακώβου, εγκαινιάστηκε τον Ιούνιο του 1995 και πλέον δεσπόζει στην είσοδο της πόλεως ως σημείο της προστασίας του Αγίου. Ο άγιος Αναστάσιος, ο οποίος δέχθηκε σκληρή την επίθεση του πειρασμού, αλλά την αντιμετώπισε με πίστη και ανδρεία, έλαβε χάρη από τον Θεό για να βοηθεί και όλους τους πιστούς που ζητούν τη βοήθειά του. Ας παρακαλούμε λοιπόν κι εμείς τον «της πόλεως Ναυπλίου ένδοξον φρουρόν», για να μας περιφρουρεί από κάθε επιβουλή του πονηρού και να μας κρατά σταθερούς στην πίστη και την αγάπη του Χριστού. Ο Ιερός Ναός του Αγίου νεομάρτυρος Αναστασίου στο Ναύπλιο Ἀπολυτίκιον (Ἦχος δ’) Ὁ Μάρτυς σου Κύριε ἐν τὴ ἀθλήσει αὐτοῦ, τὸ στέφος ἐκομίσατο τῆς ἀφθαρσίας, ἐκ σοῦ τοῦ Θεοῦ ἠμῶν, ἔχων γὰρ τὴν ἰσχύν σου, τοὺς τυράννους καθεῖλεν, ἔθραυσε καὶ δαιμόνων, τὰ ἀνίσχυρα θράση. Αὐτοῦ ταὶς ἰκεσίαις Χριστὲ ὁ Θεός, σῶσον τᾶς ψυχᾶς ἠμῶν. Ἕτερον Ἀπολυτίκιον (Ἦχος δ’ – αχὺ προκατάλαβε) Τρυφὴν τὴν ἀκήρατον, ἰχνηλατῶν ἐκ παιδός, βασάνους ὑπήνεγκας, ὑπὲρ Χριστοῦ τοῦ Θεοῦ, καὶ ἤθλησας ἄριστα ὅθεν τὴν τῶν θαυμάτων, κομισάμενος χάριν, λύτρωσαι πάσης βλάβης, καὶ παντοίας ἀνάγκης, Τρύφων Μεγαλομάρτυς, τοὺς σὲ μακαρίζοντας. Του Νεομάρτυρος (Ήχος α’ – Του λίθου σφραγισθέντος. Τοις Ξίφεσιν ετμήθη σου το σώμα σου το άγιον, υπ’ Αγαρηνών αλλοπίστων, ώ στερρέ Αναστάσιε καί πλήρης θείας χάριτος δειχθείς, θαυμάσιος εγένου τοίς πιστοίς· διά τούτο καί ημείς Σού τήν μνήμην τήν σεπτήν έν ωδαίς ευφημούμεν· Χαίροις ούν Νεομάρτυς τού Χριστού· χαίροις τό ημετέρον καύχημα, καί χαίροις ό τής πόλεως Ναυπλίου φρουρός τε ό ένδοξος. Δόξα πατρί. (Ήχος γ’ – Μέγαν εύρατο) Μάγαν εύρατο πόλις Ναυπλιου, Σέ υπέρμαχον καί πολιούχον, Αθλοφόρε Χριστού Αναστάσιε, Αγαρηνών γάρ καθείλες τό φρύαγμα, καί έν Σταδίω Χριστόν ωμολόγησας. Δι’ ό ΑΆγιε, μή παύση δεόμενος, τού λυτρωθήναι κινδύνων, τάς ψυχάς τών ευφημούντων Σε. Καί νύν. Προεόρτιον (Ήχος α’ – Χορός Αγγελικός) Ουράνιος χορός, ουρανίων αψίδων, προκύψας επί γής, και φερόμενον Βλέπων, ώς βρέφος υπομάζιον, πρός Ναόν τόν πρωτότοκον, πάσης κτίσεως, υπό Μητρός απειράνδρου, προεόρτιον, νύν σύν ημίν μελωδούσι, φρικτώς εξιστάμενοι. Κοντάκιον (Ἦχος πλ. δ’ – Ὡς ἀπαρχᾶς) Τριαδικὴ στερρότητι, πολυθεΐαν ἔλυσας ἐκ τῷ περάτων Ἀοίδιμε, τίμιος ἐν Κυρίῳ γενόμενος, καὶ νικήσας τυράννους ἐν Χριστῷ, τῷ Σωτήρι τὸ στέφος εἴληφας τῆς μαρτυρίας σου, καὶ χαρίσματα θείων ἰάσεων, ὡς ἀήττητος. Τού Νεομάρτυρος. Κοντάκιον (Ἦχος δ’ – Επεφάνης σήμερον) Ευφημείν ού λείπομεν, τούς σούς αγώνας, Μάρτυς Αναστάσιε υπέρ Χριστού ούς υπέστης· μέγας εδείχθεις έν μάρτυσι, σοφ΄ςε τοίς νέοις, καί χαίροις τώ κτίστη σου. Ὁ Οἶκος Ἱερὰν πανδαισίαν προτίθεται φιλεόρτων τὸ σύστημα σήμερον, προεόρτια σύμβολα φέρουσαν, τοῦ Κυρίου τεσσαρακονθήμερον τὴν ἐκ Παρθένου φρικτὴν γέννησιν, καὶ πρεσβύτου σεπτοῦ ἐναγκάλισιν, καὶ σεπτοῦ ἀθλοφόρου μνημόσυνα· δι΄αὐτὸν γὰρ τὸν Χριστόν, τελειοῦται νικητικῶς, ὡς ἀήττητος. Τού Νεομάρτυρος. Τίς τούς αγώνας σήμερον τού μάρτυρος κατά τό πρέπον διηγηθήναι συνήσεται; Ούτος γάρ τόν Πέρσην Ιάκωβον εμιμήθη τόν ένδοξον, είς λεπτά είς ξίφεσι κατακοπείς υπέρ τής τού Χρισςτού αγίας πίστεως· αφού πρότερον ώς εκείνος παρεξετράπη τής ιδίας πίστεως, καί αύθις μετεμελήθη, καί χαίροις τώ αυτώ κτίστη καί γάννυται. Συναξάριον Τῇ Α’ τοῦ αὐτοῦ μηνός, Μνήμη τοῦ Ἁγίου Τρύφωνος. Στίχοι Σὺ δὲ Τρύφων τὶ; τὸ ξίφος θνῄσκω φθάσας. Καιρὸς δὲ τίς σου τοῦ τέλους, Νουμηνία. Ἐν Φεβρουαρίοιο Τρύφων πρὸ τομῆς θάνε πρώτῃ. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Μνήμη τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Πέτρου τοῦ ἐν Γαλατίᾳ. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Μνήμη τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν Βενδιμιανοῦ. Στίχοι Βενδιμιανὸς δένδρον ἀρετῆς μέγα, Φυτευθὲν εἰς γῆν, καὶ μεταχθὲν εἰς πόλον. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Μνήμη τοῦ ὁσίου Πατρὸς ἡμῶν καὶ ὁμολογητοῦ Βασιλείου, Ἀρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης ὁρμωμένου ἐξ Ἀθηνῶν. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, ὁ Ὅσιος Τιμόθεος ἐν εἰρήνῃ τελειοῦται. Στίχοι Τιμόθεος μετέσχε τιμῆς τῆς ἄνω, Μὴ τι προκρίνας τῆς Θεοῦ τιμῆς κάτω. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, ὁ Ἅγιος Μάρτυς Θεΐων, μετὰ δύο παίδων, ξίφει τελειοῦται. Στίχοι Θνῄσκουσι παισὶν εὐπροθύμως ἐκ ξίφους. Ὅλη Θείων εἵπετο προθυμίᾳ. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, ὁ Ἅγιος Μάρτυς Καρίων, τὴν γλῶτταν ἐκτμηθείς, τελειοῦται. Στίχοι Φωνῆς στερήσει γλωττότμητος Καρίων, Γλωσσῶν πλάνων ἔπαυσεν ὑθλοφωνίαν. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Μνήμη τῆς Ἁγίας Μάρτυρος Περπετούας, καὶ τῶν σὺν αὐτῇ Σαύρου, Ῥευκάτου, Σατορλίνου, Σεκούνδου καὶ Φηλικιτάτης. Στίχοι Τὴν τῶν σφαγέντων Περπετούα πεντάδα, Ἤμειψε, συσφαγεῖσα πρὸς τὴν ἑξάδα. Ὁ Ἅγιος Νεομάρτυς Ἀναστάσιος ὁ ἐκ Ναυπλίου, καὶ ἐν Ναυπλίῳ τής Πελοποννήσου μαρτυρήσας κατὰ τὸ 1654, εἰς λεπτὰ τμηθεὶς παρά τών αθέων Αγαρηνών τελειοῦται. Στίχ. Είς λεπτά τμηθείς ό Νεομάρτυς ξίφει Αναστάσιος Χριστώ παρέστη πλήρης. Ταῖς αὐτῶν ἁγίαις πρεσβείαις, ὁ Θεὸς ἐλέησον ἡμᾶς. Ἀμήν.
Orthodoxia.Online 
