Όσα αναφέρει ανταποκρίτρια της γαλλικής εφημερίδας μετά από εκτεταμένη έρευνά της

---

Την ανησυχία της για την κατάσταση της Αγίας Σοφίας εκφράζει η ανταποκρίτρια της εφημερίδας Le Figaro, Αν Αντλάουερ, μετά και τη μετατροπή του μνημείου σε τζαμί τον Ιούλιο του 2020.

Σε εκτεταμένη έρευνά της, η ανταποκρίτρια σημειώνει πως την 1η Φεβρουαρίου έληξε η προθεσμία που είχε θέσει η Unesco στην Τουρκία για να υποβάλει σχετική έκθεση για τα προβλήματα στο μνημείο λόγω της μετατροπής της χρήσης του.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα των προβλημάτων είναι η αδυναμία των επισκεπτών να δουν ορισμένα από τα ψηφιδωτά του ναού, όπως εκείνα της Αψίδας και του επάνω ορόφου, της λεγόμενης γκαλερί.

Συγκεκριμένα, τα ψηφιδωτά της Αψίδας κρύβονται πίσω από πέπλα, τα οποία το τουρκικό καθεστώς είχε δεσμευτεί ότι θα έκλειναν μόνον την ώρα της προσευχής.

Τι απαντούν οι Τούρκοι

Θρησκευτικοί κύκλοι αναφέρουν στη δημοσιογράφο πως οι κουρτίνες δεν μπορούν να ανοίξουν επειδή τα ψηφιδωτά βρίσκονται στην πλευρά της Μέκκας οπότε και εμποδίζουν τους πιστούς να προσευχηθούν, ενώ κρατικοί αξιωματούχοι συνεχίζουν να υπόσχονται ότι τα εμπόδια θα απομακρυνθούν.

Αξίζει στο μεταξύ να σημειωθεί ότι οι επισκέπτες είναι αποκλεισμένοι και από την γκαλερί με τα καλύτερα διατηρημένα ψηφιδωτά που παραμένει κλειστή, ενώ οι υπηρεσίες του δηλώνουν πως εξετάζονται οι τεχνικές πτυχές ώστε να μην υποστεί ζημιά.

Εξαιρετικά σημαντική είναι και η μαρτυρία αρχιτέκτονα, μέλους του επιστημονικού συμβουλίου που έχει δημιουργήσει το 1993 το τουρκικό υπουργείο Πολιτισμού για τη συντήρηση του κτιρίου, η οποία δηλώνει ότι δεν υπάρχουν «μη αναστρέψιμες αλλοιώσεις», αλλά εκτιμά ότι σίγουρα γίνονται λάθη λόγω προτεραιότητας στη λειτουργία του τζαμιού.

Το ίδιο ερώτημα, δηλαδή εάν το τζαμί της Αγίας Σοφίας είναι τόσο καλά προστατευμένο όσο και όταν λειτουργούσε ως μουσείο, διατυπώνουν και όλοι οι ειδικοί, όπως ιστορικοί, αρχιτέκτονες και συντηρητές έργων τέχνης.

Η ανταπόκριση αναφέρεται, επίσης, στην επίπτωση που είχε στους ορθοδόξους της Τουρκίας και όλου του κόσμου, για τους οποίους η Αγία Σοφία αποτελεί σύμβολο.

Σήμερα, Δευτέρα 9 Μαρτίου 2020, η Ιερά Σύνοδος του Οικουμενικού Πατριαρχείου κατά τη Συνεδρία της απεφάσισε και ανακοίνωσε την αναγραφή του οσίου πατρός Ιωσήφ του Ησυχαστού στους Αγιολογικούς Δέλτους της Εκκλησίας.

Ο παπα- Εφραιμ Κατουνακιώτης γεννήθηκε το 1912 στο Αμπελοχώρι Θηβών. Ο πατέρας του ονομάζονταν Ιωάννης Παπανικήτας και η μητέρα του Βικτορία. Ο Γέροντας είχε σαν κοσμικός το όνομα Ευάγγελος. Τελείωσε το Γυμνάσιο αλλά η Χάρις του Θεού έκλεινε στον Ευάγγελο τις κοσμικές θύρες της αποκατάστασης.

Στην Θήβα, όπου είχε μετακομίσει η οικογένεια του, ο Ευάγγελος γνώρισε τους γεροντάδες του τον Εφραίμ και τον Νικηφόρο.

Η ζωή του Ευάγγελου ήταν καλογερική. Αγωνίζονταν πνευματικά με την ευχή του Ιησού, τις μετάνοιες, την νηστεία και κυρίως με την υπακοή.

Η μητέρα του αξιώθηκε να λάβει πληροφορία από τον Όσιο Εφραίμ τον Σύρο ότι το θέλημα του υιού της να γίνει μοναχός ήταν και θέλημα Θεού και πώς ο Ευάγγελος θα τιμήσει την μοναχική ζωή.

Την 14η Σεπτεμβρίου 1933 ο Ευάγγελος άφησε τον κόσμο ήλθε στην έρημο του Αγίου Όρους στα Κατουνάκια, στο ησυχαστήριο του Οσίου Εφραίμ του Σύρου και έβαλε μετάνοια στην συνοδεία των Γεροντάδων Εφραίμ και Νικηφόρου. Μετά την δοκιμασία του εκάρη μικρόσχημος μοναχός με το όνομα Λογγίνος. Το 1935 έγινε μεγαλόσχημος μοναχός από τον Γέροντα του Νικηφόρο και έλαβε το όνομα Εφραίμ. Τον επόμενο χρόνο χειροτονήθηκε Ιερέας.

Ο παπα-Εφραίμ αξιώθηκε και γνώρισε τον πρύτανη της ησυχαστικής ζωής τον διορατικό, προορατικό και άγιο Γέροντα Ιωσήφ τον Ησυχαστή (1898 -1959) και συνδέθηκε πνευματικά μαζί του με την ευλογία του Γέροντα του Νικηφόρου. Ο Γέροντας Ιωσήφ με την σειρά του είχε διδαχθεί την απλανή πνευματική ζωή από τους περίφημους ησυχαστές μοναχό Καλλίνικο και Ιερομόναχο Δανιήλ. Επομένως ο παπα-Εφραίμ μας διδάσκει την επίμονη αναζήτηση για την πνευματική ζωή και την ανεύρεση απλανούς πνευματικού οδηγού, πού θα είναι «Εκδόσεις ακριβής της ορθοδόξου πίστεως». Ο απλανής πνευματικός βλέπει τις δαιμονικές πλάτες και με τα κατάλληλα πνευματικά φάρμακα οδηγεί τα πνευματικά παιδιά του στον Παράδεισο.

Ο μακαριστός παπα-Εφραίμ διαχώρισε την γνήσια υπακοή από την αρρωστημένη όταν συμβούλευσε κοινοβιάτη μοναχό να κάνει υπακοή στον Γέροντα του όχι σαν ζώο αλλά από αγάπη και ζήλο Θεού.

Ο άγιος Γέροντας Ιωσήφ ο Ησυχαστής έδωσε ένα πρόγραμμα ησυχαστικής ζωής στον παπα-Εφραίμ, για να καλλιεργεί την ευχή «Κύριε Ιησού Χριστέ, υιέ του Θεού, ελέησον με», να έχει φυλακή των αισθήσεων και τον οδήγησε στην κάθαρση της καρδίας και τον θείο φωτισμό.

Ο παπα-Εφραίμ με την ευλογία του Γέροντος Ιωσήφ εντρύφησε στην «Φιλοκαλία των Ιερών Νηπτικών» και ελάμβανε τις συμβουλές των Νηπτικών Πατέρων για τον αγώνα του. Δεν διάβαζε ούτε βιβλία ψυχιατρικής, ούτε «κουλτουριάρικα» αναγνώσματα δια πνευματικές επιδείξεις στα σαλόνια, ούτε είχε τον φόβο μήπως τον αποκαλέσουν οι κοσμικοί κύκλοι «φονταμενταλιστή».

Το 1973 εκοιμήθη ο Ιερομόναχος Νικηφόρος ο Γέροντας του παπα-Εφραίμ.

Ο Γέροντας μετά το 1980 είχε συγκροτήσει συνοδεία και τήρησε την εντολή του Γέροντος Ιωσήφ να αποκτήσει συνοδεία μετά τον θάνατο του παπα-Νικηφόρου. Επομένως ο παπα-Εφραίμ πρώτα έφθασε στην κάθαρση και κατόπιν έγινε ο ίδιος Γέροντας. Ο παπα-Εφραίμ πολέμησε τον μεγάλο εχθρό της πνευματικής ζωής την κενοδοξία. Οι θυσίες του γίνονταν για τον Χριστό και όχι για προσδοκώμενο έπαινο από τους ανθρώπους.

Η θ. Λειτουργία για τον παπα-Εφραίμ ήταν συγκλονιστικό και βιωματικό γεγονός. Είχε εκμυστιρευθεί σε Ιερομόναχο πνευματικό φίλο του ότι από την πρώτη θεία Λειτουργία πού τέλεσε, έβλεπε αισθητά την Χάρη του Θεού να μεταβάλλει τα θεία δώρα. Μάλιστα, μετά τον καθαγιασμό των τιμίων δώρων, έβλεπε τον ίδιο τον Χριστό μέσα στο δισκάριο και ήταν αδύνατον να συγκρατήσει τα δάκρυα του, όταν έφθανε στο τεμαχισμό του Σώματος του Χριστού. Έβρεχε με τα δάκρυα του το αντιμήνσιο κατά την θεία Λειτουργία και έβλεπε δεξιά και αριστερά τους αγγέλους να συλλειτουργούν.

Όμως ο παπα-Εφραίμ δεν αναφέρθηκε ποτέ σε «λειτουργική αναγέννηση» και μάλιστα ζητούσε σε κοινοβιάτες, πού βρίσκονταν στα εξωτερικά διακονήματα να μη παραλείπουν το ψαλτήρι.

Ο παπα- Εφραίμ ήταν κοσμημένος με το διορατικό χάρισμα και έβλεπε την πνευματική κατάσταση κάθε κληρικού ή μοναχού και έδιδε τα κατάλληλα πνευματικά φάρμακα για την πρόοδο στην πνευματική ζωή.

Η Χάρις του Θεού είχε κοσμήσει τον παπα- Εφραίμ και με το προορατικό χάρισμα, γι ‘αυτό και έβλεπε καταστάσεις πού έρχονταν (όπως ο σεισμός του 1977 στην Θεσσαλονίκη), αλλά και πολλές φορές είχε προσφωνήσει λαϊκούς ακόμα και μικρά παιδιά με τα ονόματα πού έλαβαν μετά από χρόνια στην μοναχική τους κούρα. Μάλιστα, κάποιος φοιτητής έστειλε μία περιληπτική και χωρίς λεπτομέρειες επιστολή στον μακαριστό Γέροντα και έλαβε απάντηση από τον παπα-Εφραίμ, πού του περιέγραφε με λεπτομέρειες την πνευματική του κατάσταση ακόμα και κατασταθείς στον χώρο πού διέμενε ο φοιτητής χωρίς αυτός να τις έχει προαναφέρει.

Κάποτε άγνωστοι μεταξύ τους κληρικοί συναντήθηκαν στον δρόμο για τα Κατουνάκια και όταν έφτασαν στον παπα-Εφραίμ, ο μακαριστός άγιος Γέροντας άρχισε να επιπλήττει έναν από τους κληρικούς, πώς δεν είναι παπάς αλλά μασόνος, πού έβαλε ράσο, για να κατασκοπεύει το Άγιον Όρος. Ο μασόνος παραδέχτηκε την ραδιουργία του.

Ο παπα-Εφραίμ έζησε εμπειρίες, πού μόνο οι Ορθόδοξοι Χριστιανοί μπορούν να ζήσουν, μακριά από παπικές η προτεσταντικές πλάνες.

Κάποτε ένας ηγούμενος, δύο θεολόγοι και ένας φοιτητής ζήτησαν από τον παπα-Εφραίμ να τους εξηγήσει την ευωδιά των αγίων λειψάνων.

Ο Γέροντας έσκυψε το κεφάλι του στο μέρος της καρδιάς και προσεύχονταν. Ο τόπος γέμισε ευωδιά και ο παπα-Εφραίμ τους είπε πώς επειδή δεν μπορούσε ο ίδιος να το εξηγήσει παρακάλεσε τον Θεό να απαντήσει στους συνομιλητές.

Ο παπα-Εφραίμ αισθάνονταν τις αμαρτίες σαν δυσοσμία. Κάποιος επίσκοπος μέσω τρίτου ρώτησε τον μακαριστό άγιο Γέροντα για τον οικουμενισμό. Ο Γέροντας έκανε προσευχή, για να τον πληροφορήσει ο Θεός και τότε ξεχύθηκε μία δυσωδία με γεύση ξινή, αλμυρή και πικρή, πού τον γέμισε με αποτροπιασμό.

Η παρακαταθήκη του μακαριστού παπα-Εφραίμ για την ενότητα των Ορθοδόξων ήταν σαφής «Το σχίσμα εύκολα γίνεται, η ένωση είναι δύσκολος».

Άραγε, πόσο απήχηση έχουν σήμερα τα λόγια ενός θεοφόρου σύγχρονου Πατρός;

Ο παπα-Εφραίμ αναδείχθηκες με την Χάρη του Θεού και πρακτικός οδηγός στην ποιμαντική του γάμου και της οικογενείας, γιατί βοήθησε πολλούς νέους να καταλήξουν στον γάμο χωρίς να τους πιέσει γι’ αυτό αλλά και οι επιστολές του, πού σώζονται, αποτελούν πνευματική παρακαταθήκη και «σχολή γονέων» χωρίς ψυχολογικές και φιλοσοφικές θεωρίες για τις αγωνιζόμενες πνευματικά οικογένειες.

Το 1996 ο παπα-Εφραίμ έπαθε εγκεφαλικό επεισόδιο και έπεσε σε ακινησία. Δεν γόγγυσε καθόλου αλλά δοξολογούσε τον Θεό.

Μας αφήνει το άγιο παράδειγμα του για την αντιμετώπιση των ασθενειών.

Στις 14/27 Φεβρουαρίου 1998 ο παπα- Εφραίμ Κατουνακιώτης του Αγίου Όρους παρέδωσε την αγιασμένη ψυχή του στα χέρια του Δημιουργού του, πού υπηρέτησε από την νεότητα του.

Λέγουν πώς κάποτε ρωτήσανε έναν υπερήλικα, πού ζούσε τον 19ο αιώνα, να πει το συγκλονιστικότερο γεγονός στην ζωή του.

Ο υπερήλικας απάντησε ότι όταν ήταν μικρός είδε και άκουσε τον Άγιο Κοσμά τον Αιτωλό.

Και η δική μας γενιά αξιώθηκε να γνωρίσει τα εύοσμα άνθη του Αθωνικού Μοναχισμού, τον Γέροντα Παίσιο και τον παπα-Εφραίμ τον Κατουνακιώτη, πού μας καλούν να ακολουθήσουμε την ζωή τους.

Τα τέλη του Γέροντα Εφραίμ Κατουνακιώτη

(14/27 Φεβρουαρίου 1998).

Το Νοέμβριο του ’96 ένα ισχυρό επεισόδιο τον έριξε μόνιμα στο κρεβάτι με σχεδόν τέλεια ακινησία, αφωνία, αδυναμία καταπόσεως. Φαινόταν να μην έχει καμιά επαφή με το περιβάλλον. Δεν προσπαθούσε να πει τίποτε, έστω και με χειρονομίες. Ούτε φαινόταν να ακούει ό,τι τον ρωτούσαν. Ήταν ένα μυστήριο. Μόνο όταν πονούσε πολύ, βογκούσε.

Οι αδελφοί που τον αγαπούσαν, του έγραφαν: «Και όταν η καθημερινότης με παρασύρει πολλές φορές, βλέπω νοερώς εντός μου το δικό σας βλέμμα και ιλιγγιώ ο άθλιος μπροστά στη δική σας υπομονή και στις δικές σας δοκιμασίες»…

Παρ’ όλες τις δοκιμασίες όμως έβλεπε, έστω λίγο, και άκουγε μια χαρά. Και η απόδειξη ήταν ότι ανταποκρινόταν με χαμόγελα ή και γέλια ακόμη, όταν του διηγούνταν τις αγαπημένες του χαριτωμένες ιστοριούλες που συνήθιζε και ο ίδιος να χρησιμοποιεί παλαιότερα. Ήταν ο μόνος τρόπος επικοινωνίας μαζί του στην κατάσταση τετραπληγίας που βρισκόταν. Πάντοτε ευχαριστιόταν να χαριτολογεί λέγοντας διδακτικές ιστορίες από την ελληνική μυθολογία ή την λαϊκή παράδοση, άλλοτε να αυτοσαρκάζεται ή να πειράζει τους άλλους με ευφυΐα και αγαθότητα.

Όταν κάποιος δεν έτρωγε το φαγητό του από θεληματάρικη άσκηση, διηγείτο για το γαϊδουράκι του Χότζα που δεν το τάισε μια, δεν το τάισε δύο, και χαιρόταν που δούλευε χωρίς έξοδα. Κάποια στιγμή όμως η πόρτα του στάβλου δεν άνοιγε, γιατί το γαϊδουράκι ψόφησε και έπεσε κάτω φαρδύ-πλατύ.

Άλλοτε σχηματίζοντας σαν παιδική τη φωνή του προσποιούταν τη συνομιλία δύο μικρών παιδιών:- Που είναι τα σταφύλια; -Τί τα θέλεις; – Να τα δω!» για να στηλιτεύσει την παιδική πονηριά κάποιου.

Για άλλον που δεν έλεγε να μάθει στοιχειώδη τυπικά, θυμόταν τη φλάσκα του παπά. Ήταν αγράμματος και μέτρησε κουκιά μέσα σε ένα σακούλι. Τρώγοντας ένα κάθε μέρα θα ήξερε πότε να κάνει Πάσχα. Η παπαδιά το αντιλήφθηκε και πρόσθετε κουκιά, για να τον ευχαριστήσει. Και ο παπάς απαντούσε στους παραπονούμενους χωρικούς: «Όπως πάνε τα κουκιά και όπως δείχνει η φλάσκα, ούτε φέτος έχει Λαμπρή ούτε του χρόνου Πάσχα».

Αν κάποιος έκανε υπακοή για τα μάτια, κουνούσε χαμογελώντας το κεφάλι, και με βαριά προσποιητή φωνή έλεγε: «Αντώνη, Αντώνη.,.», θυμίζοντας την αποδοκιμαστική φράση και έκφραση ενός άγιου γέροντος που ο υποτακτικός του έκανε υπακοή, μόνο όταν ήταν παρόντες άλλοι.

Αυτά και άλλα παρόμοια, μικρότερα ή εκτενέστερα, ήταν που του κρατούσαν εύθυμη συντροφιά τους δεκατρείς μήνες της συνεχούς κατακλίσεώς του στο κρεβάτι του πόνου. Όταν ο πυρετός και η ασθένεια δυνάμωναν, το χαμόγελο μαραινόταν στα γεροντικά χείλη του.

Δεν αναπαυόταν στην κατάκλιση. Προτιμούσε να κάθεται στο κρεβάτι με τα πόδια χαμηλά στο πάτωμα και την πλάτη στηριγμένη σε μαξιλάρια. Όπως πάντοτε πολύ σκυφτός. Η αγαπημένη του στάση προσευχής. Σ’ αυτήν τη στάση τον πήρε ήσυχα ο Θεός στις 14/27 Φεβρουαρίου 1998.

Επανειλημμένα είχε δώσει εντολές να γίνει η κηδεία του στον στενό κύκλο της γειτονιάς. Αλλά το μυστικό διέρρευσε και αρκετοί πατέρες πρόλαβαν τον τελευταίο ασπασμό του. Ένας απ’ αυτούς γράφει:

«Ο Γέροντας, άνθρωπος Όσιος, με αγία ζωή, έμπλεως της χάριτος του Θεού με πληροφορίας δι όσα ο ιδικός του κόσμος χωρούσε, και όμως ζούσε με την αίσθηση του αμαρτωλού και παρακαλούσε να ευχώμεθα δι΄ αυτόν.

“Παιδί μου, σε παρακαλώ, όταν φύγω, να μου κάνεις ένα σαρανταλείτουργο και πάντοτε να με μνημονεύεις”. Είχε δώσει εντολή στη θανή του να παρευρεθούν οι γείτονες, με τους οποίους πέρασε την παρούσα ζωή. Δι’ εμέ είχε δώσει ευλογία να με καλέσουν. Τον ευχαριστώ. Τη νύκτα της θανής του τον βλέπω στον ύπνο μου ντυμένο λευκή ιερατική στολή, αστράπτοντα, χαριέστατον και λέγοντα: “Παπαδάκο μου, υπάγω να λειτουργήσω”

Παρευρέθην εις την κηδεία του. Έβλεπα κοιμώμενον έναν όσιον ανήκοντα πλέον εις την χορείαν των Αγιορειτών Πατέρων και ηυχαρίστησα τον Θεόν και τον Γέροντα που με αγάπησε και χαρακτήρισε την ζωήν μου με την ιδικήν του. Τέλος, το σώμα του εδέχθη η μητέρα γη, αγιαζομένη υπ’ αυτού, την δε αγίαν του ψυχήν υπεδέχθη χαίρουσα η χορεία πάντων των Οσίων των εν ασκήσει διαλαμψάντων, των οποίων η μνήμη την ήμερα εκείνη ήρχιζε με τον Εσπερινό, δια να εορτά­σει ούτω ο Όσιος μετά των Οσίων.

»Εις ημάς άφησε μνήμην και υπόδειγμα ενάρετου ησυχαστικής ζωής, ζωής Αγιορείτου μονάχου και νοσταλγικήν ανάμνησιν του σεπτού του προσώπου.

»Εις τα τεσσαρακονθήμερα μνημόσυνα δεν ηδυνήθην να παρευρεθώ, διότι είχομεν εις το κελλίον μας κουράν, και εστενοχωρούμην που δεν ήμουν και εγώ εκεί. Εις την Λειτουργίαν μετά τον καθαγιασμόν, εις τήν μνημόνευσιν των κεκοιμημένων, λέγων “Μνήσθητι, Κύριε, του πατρός ημών Εφραίμ…” αισθάνομαι δύο χέρια να με αγκαλιάζουν στοργικά στους ώμους. Με έπιασε ρίγος. Σταμάτησα. Γύρισα πίσω. Δεν βλέπω τίποτε. Τον ηυχαρίστησα και συνέχισα την Λειτουργίαν. Η αγαπώσα καρδία του πιστεύω ότι μας παρακολουθεί. Εύχεται και το αισθανόμεθα».

(Γέροντας Εφραίμ Κατουνακιώτης, Έκδ. Ι. Ησυχαστηρίου «Άγιος Εφραίμ» Κατουνάκια Αγίου Όρους).

Σε λίγο έμεινε μόνος, κατάμονος, στην αίθουσα. Γύρισε τα θολά του μάτια στους τοίχους όπου κρέμονταν οι φωτογραφίες των φίλων του αξιωματικών , μια σωστή πινακοθήκη ηρώων. Και πόσα δεν του θύμιζαν οι φωτογραφίες αυτές.

Έξω από την Μητρόπολη κυριαρχούσε πάντα η αγωνιώδης κραυγή: Έρχεται, έρχεται.

Ο Χρυσόστομος γύρισε τότε και είδε τον πελώριο πίνακα του Πουλάκου, που παρίστανε το μαρτύριο του Αγίου Πολυκάρπου, πάνω στο Στάδιο της Σμύρνης.

   Γονάτισε μπροστά στην εικόνα εκείνη. Σηκώθηκε. Είχε πάρει την απόφασή του. Θα ακολουθούσε τον Άγιο Πολύκαρπο στο μαρτύριό του.

Δεσπότη τι κάνεις; Του έλεγαν οι οικείοι του. Έλα να σωθής.

   Ο Χρυσόστομος δεν έδωσε καμία απάντηση. Τα μάτια του καρφώθηκαν σε μια μεγάλη Ελαιογραφία που παρίστανε τον Εθνομάρτυρα του 1821, τον Πατριάρχη Γρηγόριο τον Ε’ με το χέρι υψωμένο στο Θεό.

   Και τότε άκουσαν όλοι οι τριγύρω του να λέγη τα λόγια αυτά: Τον ξέρω τον δρόμο…

Ο νους του έτρεχε σε περασμένες ευτυχισμένες μέρες, όταν ευλογούσε τον Ελευθερωτή στρατό μας.

   Και πιά δεν τους μίλησε… Και πρόσμενε…

   Στις 3 και μισή το απόγευμα ήρθε ο Τούρκος Αρχιαστυνόμος με ένα χωροφύλακα. Σε ζητά ο Φρούραρχος Σαλήχ Ζακή Εφέντη, του είπε.

   Και τον πήγαν στο Φρουραρχείο με ένα κλειστό αυτοκίνητο. Ο φρούραρχος του έδωσε την προκήρυξη του Στρατιωτικού Νόμου και του είπε να την ανακοινώση στους κατοίκους. Και με το ίδιο αυτοκίνητο τον έφεραν πίσω στην Μητρόπολη. Η προκήρυξη διέταζε την απαγόρευση της κυκλοφορίας, ύστερα από τις εφτά το βράδυ, την παράδοση των όπλων σε 48 ώρες και το παρουσίασμα των κρυμμένων στρατιωτικών μας και των εντοπίων στρατευσίμων στο ίδιο χρονικό διάστημα. Όσοι παρακούσουν θα τουφεκισθούν.

   Στις 7 και μισή το βράδυ ξανάρχεται στη Μητρόπολη ο ίδιος ο Αρχιαστυνόμος με δύο στρατιώτες με εφ’ όπλου λόγχη και ζήτησε να πάρη το Μητροπολίτη με μερικούς προκρίτους που τους θέλει ο Νουρεδίν Πασάς.

  Δεν βρίσκεται κανένας πρόκριτος στη Μητρόπολη, απαντά ο Δεσπότης.

   Πήρε τότε ο Αρχιαστυνόμος τον κλητήρα της Μητρόπολης Θωμά και τους στρατιώτες με το αυτοκίνητο, πήγαν να βρούν στα σπίτια τους τους Δημογέροντες Ν. Τσουρουκτσόγλου και Κλεμάνογλου και Παντελή Κασσάπογλου (ο τελευταίος είχε φύγει για την Αθήνα).

   Στις 8 γύρισε στη Μητρόπολη ο Αρχιαστυνόμος με τους Τσουρουκτσόγλουκαι Κλεμάνογλου, πήρε το Μητροπολίτη και τράβηξε για το Διοικητήριο. Πήγε μαζύ και ο Θωμάς, που σώθηκε ύστερα και βρίσκεται σήμερα στην Αθήνα.

   Ο στρατηγός Νουρεδίν Πασσάς δεν γνωριζότανε για πρώτη φορά με τον Άγιο της Σμύρνης. Είχαν ιδωθή πολλές φορές, όταν ο απαίσιος αυτός Πασσάς ήτανε Βαλής της Σμύρνης τους στερνούς μήνες του 1918 και τους πρώτους του 1919.

   Την εποχή εκείνη, πρόδρομος ο Νουρεδίν του Μουσταφά Κεμάλ ωργάνωσε στο Νομό Αϊδινίου το περίφημο Σωματείο της Εθνικής (Μουσταφά- Ι. Χουκουή Οσμανιέ-Τρεμετιέ, όπως το λέγανε οι Τούρκοι) του οποίου οι πρώτες εκδηλώσεις εσημειώθηκαν μέσα στη Σμύρνη, τη Μαγνησία, στο Καϊλάρ και σε όλη την ύπαιθρο χώρα.

   Ο Αρχιαστυνόμοςπαρουσίασε στο Μητροπολίτη στο Νουρεδίν Πασσά.

   Δεν θα το πίστευες βέβαια να ξαναϊδωθούμε, του λέγει ο Νουρεδίν. Το χέρι που μου δίνεις δεν το πιάνω  γιατί δεν θέλω να λερώσω το χέρι μου. Έχω εδώ τις αποδείξεις της ατιμίας σου. Εγώ δεν σε δικάζω. Θα σε δικάση το πλήθος που σε περιμένει κάτου και θα σε τιμωρήση όπως σου αξίζει.

   Κι’ ο Νουρεδίν έδιωξε τον Μητροπολίτη μαζί με τον Τσουρουκτσόγλου και τον Κλεμάνογλου.

   Κάτω ο Τουρκικός όχλος εμαίνετο, περιμένοντας το Χρυσόστομο, που γαλήνιος κατέβηκε τις σκάλες τις ίδιες τις σκάλες, που τις κατέβηκε τόσες φορές διωγμένος από τον Στεργιάδη, γαλήνιος σαν άνθρωπος, που επήρε πιά την απόφαση να θυσιασθή.

   Εδώ υπάρχει κάποιο σκοτεινό σημείο. Ο κ. Ρενέ Πυώ στο βιβλίο του «Ο θάνατος της Σμύρνης» γράφει πως την ίδια ώρα τον άρπαξε το πλήθος και τον τυράνησε. Αυτό δεν είναι ακριβές. Φαίνεται πως ο Νουρεδίν ήθελε το μαρτύριο του Χρυσοστόμου να γίνη ημέρα, να το απολάυση όλος ο Τουρκόκοσμος και να πονέση όλος ο Ελληνόκοσμος. Και τον κράτησε σε κάποιο δωμάτιο του Φρουραρχείου, τη νύχτα αυτή του Σαββάτου. Αυτό εξακριβώνεται και από το γεγονός ότι, στις 10 της νύχτας αυτής, ήρθε κάποιος Τουρκοκρητικός στη Μητρόπολη και έφερε μία κάρτα του Χρυσοστόμου στον αδελφό του Ευγένιο, που τον κρέμασαν ύστερα οι Τούρκοι στο Νυμφαίο. Και στην κάρτα αυτή έγραφε ο Εθνομάρτυρας Άγιος Σμύρνης: «Μη με περιμένεις πιά».

Την άλλη ημέρα Κυριακή 28 Αυγούστου το απόγευμα, ήρθε στη Μητρόπολη ο καβάσης της Τραπέζης Αθηνών Νταΐπης και είπε πως τον Δεσπότη: «Τον χάλασαν».

   Και ιδού πως έγινε το μαρτύριο του Μητροπολίτη.

 Λίγο πριν το μεσημέρι της Κυριακής τον έβγαλαν από το Φρουραρχείον.

Να οι Δικαστές σου και οι Τζελατήδες σου (δήμιοι) του είπε ο Φρούραρχος Συνταγματάρχης Σαλήχ Ζακή Εφέντης.

  Και τον παρέδωκε στο μαινόμενο πλήθος που αποβραδύς ξημερώθηκε εκεί, βαλμένο από τον Νουρεδίν να τον προσμένη.

   Και αρχίζει το μαρτύριο.

Όλος ο δρόμος από την πλατεία του Διοικητηρίου μέχρι την πλατεία του Ικί Τσεσμέ (Τουρκική συνοικία Σμύρνης) αγρίεψε από το μαρτύριο του καινούργιου αυτού Εθνομάρτυρα.

   Το τι έγινε δεν περιγράφεται.

   Του έβγαλαν με τη ξιφολόγχη τα μάτια, του έκοψαν τα αυτιά, του έκοψαν τη γλώσσα. Τον τραβούσανε από τα γένεια και από τα μαλλιά. Γύρω από το Άγιο σώμα του έστησε η απάνθρωπη, η αφάνταστα βάρβαρη Τουρκική μανία τον πιο φρικτό χορό. Δεν άφησαν τίποτα το σκληρό και εξευτελιστικό, που να μην του κάμουν στο αφανισμένο και μισοσκωτομένο κορμί του Χρυσοστόμου.

   Κι’ εσύρθηκε έτσι ως το Ικί Τσεσμέ, ο γέρων Μητροπολίτης Σμύρνης κατακομματιασμένος. Από το κορμί του, εκεί, το μεθυσμένο από κτηνωδία πλήθος, πήρε από ένα κομμάτι της σάρκας του Χρυσοστόμου για φυλακτό ματωμένο. Το κεφάλι του με βγαλμένα τα μάτια, κομμένα τα αυτιά, και τη γλώσσα, με τα γένεια ξεριζωμένα και μαύρο από το ξύλο, αιματοστάλαχτο το έμπηξαν στην πατερίτσα του. Και η πομπή μαινόμενη από βλαστήμιες και σαρκασμό το περιέφερε στους Τουρκομαχαλάδες.

Την ίδια ώρα ο Τσουρουκτσόγλου και Κλιμάνογλου, μαρτυρούσαν, δεμένοι απ ο τα πόδια πίσω από ένα αυτοκίνητο, που ακολουθούσε το όχλο που τυραννούσε τον Μητροπολίτη.

 Έντονες αντιδράσεις έχει προκαλέσει σε μερίδα πιστών του Δήμου Φιλιατρών, η απόφαση του επιχώριου μητροπολίτη Τριφυλίας κ. Χρυσοστόμου, να μην επιτρέψει τη φετινή λιτάνευση του πολιούχου της περιοχής, Αγίου Χαραλάμπους, λόγω της πανδημίας.

Με ανακοίνωση που εξέδωσε, ο ιεράρχης θέλησε να εξηγήσει τους λόγους που τον οδήγησαν στην παραπάνω απόφαση, επισημαίνοντας πως, «την μάστιγα του κορονοϊού, οφείλουμε να την αντιμετωπίσουμε με πολλή προσοχή, συντριβή και μετάνοια», διευκρινίζοντας συγχρόνως πως αυτή η αγωνιστική και πνευματική κατάσταση, «δύναται να αναπληρώσει και να υπερκαλύψει τις ιερές ακολουθίες και τα μυστήρια, που δεν είχαμε την δυνατότητα να συμμετάσχουμε».

Όπως τονίζει μάλιστα, «πολύ θα ήθελα να μπορούσαμε να λιτανεύσουμε την εικόνα του πολιούχου μας, αλλά αυτό δεν είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί, αφού δεν υπάρχει περίπτωση να τηρηθούν τα προβλεπόμενα μέτρα, καθότι συμμετέχουν χιλιάδες άνθρωποι».

Παράλληλα, ο μητροπολίτης Τριφυλίας ξεκαθαρίζει πως, «ο άγιος δεν έχει ανάγκη από βόλτες και περιφορές, για να θαυματουργήσει και να μας ενισχύσει. Ζητάει από εμάς, να έχουμε μετάνοια και να τηρούμε τις εντολές του κυρίου μας». 

Ο κ. Χρυσόστομος, κλείνει αφού υπογραμμίζει πως, «δεν είναι πρέπον και σωστό, να αντιγράφουμε εκείνους, οι οποίοι, αδιαφορούν για τα προβλεπόμενα υγειονομικά μέτρα της διασποράς, αυτής της συμφοράς του κορονοϊού».

Να σημειωθεί, ότι αφορμή για την απάντηση του ιεράρχη, στάθηκε η σύνταξη ανοιχτής επιστολής από πολίτες των Φιλιατρών, πριν από λίγες ημέρες προς τον κ. Χρυσόστομο, όπου μεσώ αυτής εξέφραζαν τις απορίες τους, σχετικά με τη μη πραγματοποίηση της καθιερωμένης λιτανείας του αγίου Χαραλάμπους, λόγω της πανδημίας.

Ένα από τα επιχειρήματα που πρότασσαν μάλιστα, ήταν, ότι στην Καλαμάτα θα πραγματοποιούνταν κανονικά η λιτανείατης εικόνας της Παναγίας Υπαπαντής, ενώ στην ίδια επιστολή, σημείωναν προς τον μητροπολίτη, ότι ο δήμος Τριφυλίας, επιτρέπει την εμποροπανήγυρη στους παρακείμενους δρόμους, πλησίον του ιερού ναού.

Ακολουθεί ολόκληρη η πρώτη απάντηση του μητροπολίτη Τριφυλίας

Διαβάστε

Ο ιερέας ο οποίος βίαζε επί μήνες το κορίτσι μετά την εξομολόγηση, ενώ είχε φτάσει στο σημείο να καλεί ιερόδουλες, να τις ντύνει με ράσα και να τις πληρώνει με κέρματα, διαμένει στην ίδια πτέρυγα όπου κρατούνται ακόμα τέσσερις ιερωμένοι οι οποίοι, επίσης, κατηγορούνται για υποθέσεις σεξουαλικής κακοποίησης.
Ο ένας ιερέας είναι ένας 56χρονος, ο οποίος καταδικάστηκε σε κάθειρξη 15,5 ετών από το Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο Καλαμάτας για τον βιασμό της 12χρονης κόρης της συντρόφου του, σε χωριό της ανατολικής Μάνης, σε μια υπόθεση που έχει συγκλονίσει το πανελλήνιο, καθώς είχε εμπλακεί ακόμα και ο παππούς του κοριτσιού, ο οποίος τελικά απαλλάχθηκε από τις κατηγορίες. Στην ίδια πτέρυγα κρατείται από τον περασμένο Ιούνιο ένας 49χρονος ιερέας από το Αγρίνιο, γιατί παρενοχλούσε σεξουαλικά στο παρελθόν δύο ανήλικα κορίτσια και κατείχε πορνογραφικό υλικό.

Αλλοι δύο από τους ιερείς κρίθηκαν προφυλακιστέοι μόλις τον περασμένο Δεκέμβριο για τον κατ’ εξακολούθηση βιασμό ενός 19χρονου με νοητική υστέρηση στον Δήμο Πλατανιά στην Κρήτη. Οι δύο ιερείς που υπάγονταν στη Μητρόπολη Κισσάμου και Σελίνου αρνούνται τις κατηγορίες, κατονομάζοντας άλλα πρόσωπα ως υπεύθυνα για τον βιασμό, αλλά ο ανακριτής και ο εισαγγελέας αποφάσισαν την προσωρινή τους κράτηση.

Στις Φυλακές Τρίπολης κρατούνται και άλλοι κρατούμενοι για σεξουαλικά εγκλήματα, μεταξύ των οποίων ο ηθοποιός Πέτρος Φιλιππίδης για βιασμό και απόπειρες βιασμών συναδέλφων του ηθοποιών, αλλά και ο πρώην καλλιτεχνικός διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου Δημήτρης Λιγνάδης, ο οποίος κατηγορείται για βιασμούς τεσσάρων ανηλίκων και νεαρών ανδρών. Ομως, ο Δημήτρης Λιγνάδης θα μεταχθεί στις Φυλακές Κορυδαλλού, καθώς στις 11 Φεβρουαρίου θα δικαστεί από το Μικτό Ορκωτό Δικαστήριο της Αθήνας.

Ο πόλεμος πριν από τον πειρασμό θα είναι, κατά των αιτιών, που συνήθως γίνονται αφορμή αυτού του πειρασμού· δηλαδή, πρώτα, εσύ πρέπει να πολεμάς κατά αυτού του πάθους· όχι αντιστεκόμενος σ αυτό, όπως σου είπα να κάνης στα άλλα πάθη…

Αλλά αποφεύγοντας με όλη σου τη δύναμι από κάθε είδους αφορμή και πρόσωπο, το οποίο σου προξενεί πειρασμό στη σάρκα. Και, εάν καμιά φορά είναι ανάγκη να μιλήσης με κανένα τέτοιον, μίλησε με συντομία και με πρόσωπο σεμνό και σοβαρό· μάλιστα, τα λόγια σου, ας έχουν κάποια σκληρότητα περισσότερη, παρά γλυκύτητα.

«Μήν έχης εμπιστοσύνη στον εχθρό σου ποτέ», λέγει ο Σειράχ (12,11). Και συ, μην έχης εμπιστοσύνη ποτέ στον εαυτό σου. Γιατί, καθώς ο χαλκός γεννάει από μόνος του την σκουριά έτσι και η διεφθαρμένη φύσις σου γεννά από μόνη της την κακία· «όπως ο χαλκός σκουριάζει, έστι και κακία του» (αυτόθι)· μην έχης εμπιστοσύνη, πάλι σου λέω, στον εαυτό σου, και αν μπορή να ειπωθή έτσι ότι και εσύ δεν αισθάνεσαι, ούτε ακόμη αισθανθής τόσο καιρό τις αιχμές της σάρκας· διότι αυτή η κατηραμένη κακία, εκείνο που δεν έκανε σε πολλούς χρόνους, το κάνει σε μία ώρα και πολλές φορές κάνει τις ετοιμασίες της κρυφά και όσο περισσότερο κάνει τον φίλο και δίνει λιγωτέρο υποψία για αυτή, τόσο περισσότερο βλάπτει και αθεράπευτα πληγώνει (33).

Γι αυτό, πολλές φορές πρέπει να φοβάται κανείς περισσότερο (καθώς η πείρα το απέδειξε και το αποδεικνύει), από εκείνα τα πρόσωπα, με τα οποία νομίζει εύλογο να συναναστρέφεσαι ή γιατί είναι συγγενείς του ή γιατί είναι ευλαβή και ενάρετα (34) ή γιατί ευεργετήθηκε από αυτούς και κρίνει σαν υποχρέωσι να τα συχνοχαιρετά. Διότι με την απερίσκεπτη αυτή συναναστροφή, ανακατώνεται η φαρμακερή ευχαρίστησις της αισθήσεως, ώστε ανεπαίσθητα λίγο λίγο διαπερνά ως και στο νού της ψυχής και σκοτεινιάζει τόσο τη λογική, με τρόπο, που αρχίζουν ύστερα να μην υπολογίζουν καθόλου τα επικίνδυνα αίτια της αμαρτίας· δηλαδή, τα ερωτικά βλέμματα, τα γλυκά λόγια του ένα και του άλλου μέρους· τις άσεμνες κινήσεις και μορφασμούς· τα πιασίματα των χεριών και έπειτα καταντούν να πέσουν ή στην ολοκληρωτική αμαρτία ή στα άλλα διαβολικά πάθη, από τα οποία δύσκολα μπορούν να ελευθερωθούν.

Γι αυτό, πρέπει, αδελφέ, να αποφεύγης την φωτιά, γιατί είσαι πανί και μην ξεθαρρέψης ποτέ ότι είσαι στουπί βρεγμένο και καλά γεμάτο από νερό καλής και δυνατής θελήσεως· όχι· αλλά Πως είσαι στουπί ξερό και αμέσως πλησιάζοντας τη φωτιά, κατακαίγεσαι, σύμφωνα με αυτό που έχει γραφεί για τον Σαμψών, ότι «έσπασε τα νεύρα όπως σπάει η κλωστή του στουπιού, όταν πλησιάση στη φωτιά» (Κρίτ. 16,9), ούτε να λογαριάσης ότι έχεις σταθερή απόφασι και προθυμία καλύτερα να πεθάνης παρά να λυπήσης τον Θεό με την αμαρτία. Γιατί, αν υποθέσουμε ότι είσαι στουπί βρεγμένο, αλλά όμως με την συχνή συναναστροφή και το θέαμα, η φωτιά με την θερμότητά της ξηραίνει λίγο λίγο το νερό της καλής σου θελήσεως και ανέλπιστα, τόσο θα προσκολληθής στο διαβολικό έρωτα, ώστε να μην ντραπής τους ανθρώπους, ούτε να σεβασθής συγγένεια ή φιλία, ούτε να φοβηθής τον Θεό, ούτε να υπολογίσης την τιμή, ούτε την ζωή, ούτε τις τιμωρίες όλες της κολάσεως· αλλά να εκτελέσης την αμαρτία. Γι αυτό, φεύγε, φεύγε όσο μπορείς.

Α΄. Από τις συναναστροφές των προσώπων που σκανδαλίζουν, αν αληθινά δεν θέλης να πιασθής από την αμαρτία και να θανατωθής (35)

Β΄. Απόφευγε την ανεργία και οκνηρία και στάσου άγρυπνος και νηφάλιος με τους λογισμούς και με τα έργα, που ταιριάζουν στη στάσι σου.

Γ. Μήν παρακούσης ποτέ σου, αλλά υποτάξου εύκολα στους προεστώτες και Πνευματικούς σου Πατέρες, κάνοντας με προθυμία και γρήγορα εκείνα που σε προστάζουν και μάλιστα, εκείνα που σε ταπεινώνουν και είναι αντίθετα της θελήσεώς σου και της φυσικής σου κλίσεως.

Δ΄. Μη κάνης ποτέ κρίσι αλαζονική για τον πλησίον σου· δηλαδή, μην τον κατακρίνης και μάλιστα, γι αυτήν την ίδια σαρκική αμαρτία, για την οποία μιλάμε, αν και είναι φανερά πεσμένος σε αυτήν, αλλά συμπάθησέ τον και μην αγανακτήσης εναντίον του, ούτε να τον κοροϊδέψης, αλλά από το παράδειγμά του, ταπεινώσου εσύ και γνώρισε τον εαυτό σου, ότι είσαι ασθενής και σκόνη και στάχτη λέγοντας· εκείνος έπεσε σήμερα, εγώ θα πέσω αύριο. Γιατί, αν συ εύκολα κρίνεις τους άλλους και τους καταφρονείς, ο Θεός παραδειγματικά θα σε εκπαιδεύση, παραχωρώντας να πέσης κι εσύ στο ίδιο ελάττωμα. «Να μην κρίνετε, λέγει, και δεν θα κριθήτε» (Ματθ.)· για να γνωρίσης με το πέσιμό σου την υπερηφάνειά σου και να ταπεινωθής και έτσι να ζητήσης θεραπεία και για τα δυό· και για την υπερηφάνειά σου και για την πορνεία σου. Εάν όμως και σε φυλάξη ο Θεός και δεν πέσης, ούτε αλλάξεις λογισμό, όμως πάλι μη δώσης εμπιστοσύνη στον εαυτό σου, αλλά πάντα να φοβάσαι και να αμφιβάλης για τη στάσι σου.

Ε΄. Πρόσεχε καλά, εάν απόκτησες κανένα χάρισμα θεϊκό ή βρίσκεσαι σε καλή κατάστασι, να μη βάλης στο λογισμό σου κάποια περιττή ιδέα και φαντασία, Πως είσαι κάποιος και Πως οι εχθροί σου δεν θα σε πολεμήσουν πια, με το να φαίνεσαι ότι προς το παρόν τους μισείς και τους αποστρέφεσαι. Γιατί, αν σε αυτό είσαι απροφύλακτος, εύκολα θα πέσης.

Αυτά, λοιπόν, είναι εκείνα, που πρέπει να φυλάξης πριν από τον πειρασμό του σαρκικού πάθους.

Στόν καιρό όμως του πειρασμού, πρέπει να σκεφθής από που προέρχεται αυτός ο πόλεμος· από εσωτερική αιτία, ή από εξωτερική. Εξωτερική αιτία είναι η περιέργεια των οφθαλμών, τα γλυκά στην ακοή λόγια και τραγούδια· η απαλότητα και ο στολισμός των φορεμάτων, τα ευωδιαστά μυριστικά της οσφρήσεως· οι συνομιλίες και οι κινήσεις και τα πιασίματα, που παρακινούν στην αμαρτία αυτή· η θεραπεία σε αυτά τα απαντήματα είναι· η σεμνότητα και η ταπεινότητα των φορεμάτων, το να μη θέλης ούτε να δής, ούτε να ακούσης, ούτε να μυρίσης, ούτε να μιλήσης ή να πιάσης όλα εκείνα, που παρακινούν σε αυτή την κακία και προ πάντων η αποφυγή της συναναστροφής, όπως είπαμε παραπάνω. Η εσωτερική αιτία προέρχεται ή από την καλοζωία του σώματος ή από τους λογισμούς του νού που μας έρχονται από τις κακές μας συνήθειες και τα πάθη ή από την παρακίνησι του διαβόλου.

Και η μεν καλοζωία του σώματος, πρέπει να σκληραγωγήται με νηστείες, αγρυπνίες, χαμαικοιτίες και μάλιστα γονυκλισίες και άλλες παρόμοιες ταλαιπωρίες· καθώς εξηγεί η διάκρισις και η διδασκαλία των θείων Πατέρων των δε λογισμών, από όπου κι αν προέρχωνται, οι θεραπείες είναι αυτές· το να ασχολήσαι με διάφορα γυμνάσματα, αρμόδια για την κατάστασί σου, τα οποία είναι η ανάγνωσις των ιερών βιβλίων, και μάλιστα, του αγίου Εφραίμ, της Κλίμακας, του Ευεργετινού, της Φιλοκαλίας και άλλων παρόμοιων, η μελέτη και η προσευχή· η οποία ας γίνεται έτσι. Όταν αρχίσουν αυτοί οι λογισμοί της πορνείας να σε ενοχλούν, αμέσως θυμίσου με τον νού σου τον εσταυρωμένο και εκ βάθους ψυχής λέγε· «Ιησού μου, Ιησού μου γλυκύτατε, βοήθησέ με γρήγορα, για να μην αιχμαλωτισθώ από αυτόν τον εχθρό». Και κάποιες φορές αγκαλιάζοντας (νοερά, ή αισθητά, αν είναι παρών), τον σταυρό στον οποίο κρέμεται ο Κύριός σου, ασπάσου πολλές φορές τις πληγές του, λέγοντας με αγάπη· «ωραιότατες πληγές, πληγές αγιώτατες πληγές αγνότατες, πληγώσατε αυτήν την αθλία και ακάθαρτη καρδιά μου και εμποδίστε με από το να σάς βλάψω».

Η δε θεραπεία σου κατά την χρονική περίοδο που πληθαίνουν οι λογισμοί των σαρκικών ηδονών, ας μη γίνεται κατ ευθείαν εναντίον αυτών, πράγμα το οποίο και μερικά βιβλία γράφουν έτσι (όπως είναι το να σκεφθής την βρώμα και την αηδία της σαρκικής ηδονής· τον έλεγχο της συνειδήσεως που θα σου προξενήση, τις πίκρες που ακολουθούν, τους κινδύνους, την φθορά της περιουσίας και της παρθενίας σου, την κατηγορία της τιμής και άλλα παρόμοια)· η μελέτη σου λέω, ας μην γίνεται σε αυτά, γιατί αυτή η φροντίδα δεν είναι πάντα μέσο ασφαλές, για να νικήσης τον πειρασμό της σάρκας· μάλιστα μπορεί να προξενήση βλάβη. Γιατί αν και ο νους αποβάλη τους λογισμούς προσωρινά με την παρόμοια μελέτη, όμως με το να είναι ασθενής και εμπαθής, όταν τα μελετά αυτά, αποτυπώνει καλύτερα την ευχαρίστησι και ευχαριστιέται και συγκατατίθεται σε αυτή. Οπότε η αληθινή θεραπεία των σαρκικών ηδονών είναι, το να αποφεύγουμε πάντα, όχι μόνο από αυτές, αλλά και από κάθε τι άλλο (ακόμη και αν είναι εναντίον τους), που μας τις υπενθυμίζει. Γι αυτό, η μελέτη σου ας είναι σε άλλα· δηλαδή, στη ζωή και το πάθος του εσταυρωμένου μας Ιησού, στη φοβερή ώρα του θανάτου σου, στην τρομερή ημέρα της Κρίσεως και στα διάφορα είδη της κολάσεως.

Εάν όμως και οι σαρκικοί αυτοί λογισμοί σε πολεμούνε περισσότερο από το συνηθισμένο (όπως αυτό συμβαίνει), μη δειλιάσης γι αυτό, ούτε να αφήσης την μελέτη των παραπάνω, για να στραφής σ αυτούς, για να τους αντισταθής, όχι, αλλά ακολούθησε όσο περισσότερο συνοπτικά μπορείς, την μελέτη σου αυτή, μη φροντίζοντας εντελώς για τους λογισμούς αυτούς, σαν να μην ήταν δικοί σου. Γιατί, δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος για να αντισταθής σ αυτούς, αν και συνεχώς σε πολεμούν, από το να τους καταφρονής και να μη θέλης καθόλου να τους θυμηθής· μετά από αυτά, θα τελειώσης την ενασχόλησί σου, με αυτήν (ή παρόμοια δέησι).

«Ελευθέρωσέ με, πλάστη μου και λυτρωτά μου από τους εχθρούς μου, στην τιμή του πάθους σου και της ανείπωτής σου αγαθότητας». Και μη στρέψης το νού σου στη σαρκική αυτή κακία. Γιατί και μοναχή της η ενθύμησί της, δεν είναι χωρίς κίνδυνο. Αλλά, ούτε να στέκεσαι να συνομιλής με αυτόν τον πειρασμό και να ερευνάς τον εαυτό σου αν συγκατατέθηκες σαυτές ή όχι. Γιατί, αυτή η έρευνα, αν και φαίνεται ότι είναι καλή, όμως στ αλήθεια είναι μία πλάνη του διαβόλου ή για να σε ενοχλή και να σε κάνη να απελπίζεσαι και να μικροψυχήσης ή για να σε κρατάη πάντα μπλεγμένο σ αυτούς τους λογισμούς και από αυτούς να σε κάνει να πέσης και σε αυτή ή άλλη αμαρτία.

Γι αυτό, σε αυτό τον πειρασμό (όταν η συγκατάθεσις δεν είναι φανερή) είναι αρκετό το να το ομολογήσης αυτό με συντομία στον πνευματικό σου, έχοντας αναπαύσει την γνώμη σου, χωρίς να σκέφτεσαι πλέον τίποτα. Και φανέρωσέ του αληθινά κάθε σου λογισμό σχετικά με αυτό, χωρίς να σε κρατάη ποτέ καμμία συστολή ή ντροπή. Γιατί, αν με όλους μας τους εχθρούς χρειαζώμαστε την δύναμι της ταπεινώσεως για να τους νικήσουμε, πόσο μάλλον την χρειαζόμαστε στο σαρκικό αυτό πόλεμο, περισσότερο παρά σε κάτι άλλο. Επειδή και αυτή η κακία είναι σχεδόν πάντα ποινή και επακόλουθο και βλάστημα της υπερηφάνειας (36). Έπειτα, αφού περάσει ο πειρασμός, εκείνο που έχεις να κάνης είναι αυτό· όσο και αν σου φαίνεται ότι είσαι ελευθερωμένος από τον πόλεμο της σάρκας και για όλα βέβαιος, πρέπει όμως να στέκεσαι με το νού μακρυά από εκείνες τις υποθέσεις και τα πρόσωπα, που έγιναν αιτία του πειρασμού· και μη σκεφθής ότι πρέπει να τα συναναστρέφεσαι, γιατί είναι συγγενή ή ενάρετα ή και ευεργέτες σου· γιατί και αυτή είναι μία πλάνη της κακής φύσεως και παγίδα του πανούργου μας εχθρού διαβόλου, που μεταμορφώνεται σε άγγελο φωτός, για να μας βάλει στο σκοτάδι όπως είπε ο Παύλος (Β΄ Κορινθ. 11,14).

33. Όταν ο μέγας εκείνος Νείλος είπε «Και αν νομίζης ότι είσαι με τον Θεό, να φυλάγεσαι από τον δαίμονα της πορνείας, γιατί είναι πολύ απατεώνας και φθονερός και θέλει να είναι πιο γρήγορος από την κίνησι και την προσοχή του νού σου» (Κεφ.γ΄ σελ. 61, Φιλοκαλ.). Η αιτία για την οποία η σαρκική επιθυμία πάντοτε μας πειράζει, είναι, γιατί καθώς ένας φυσικά αγαπά τον εαυτό του, έτσι φυσικά αγαπά να πολλαπλασιάση μέσα από αυτή την κακία τον ίδιο του τον εαυτό και να κάνη όμοιον με αυτόν έτσι όπως η κενοδοξία πάντα μας εξαπατά έτσι και η σαρκική επιθυμία και δύσκολα από αυτή φυλασόμαστε.

34. Πολλοί πολλές φορές πλανήθηκαν από τα παρόμοια ενάρετα και ευλαβή πρόσωπα, είτε γυναικών, είτε ανδρών χωρίς γένεια και συγκατοίκησαν με αυτά, ή και απρόσεκτα συναναστράφηκαν, έπεσαν σε πάθη ντροπής, πλανηθέντες από τα δεξιά, δηλαδή, από την αρετή και την ευλάβεια και την σεμνότητά τους· εμείς όμως προσθέτουμε εδώ, ότι, όχι μόνο από αυτά καταπιάνεται κάποιος σε σφοδρή επιθυμία και σαρκικό έρωτα με αυτά τα πρόσωπα, αλλά και αν αυτά, μπορεί να υποτεθή, είναι παιδιά πλουσίων γονέων, ευγενή ή με καλή ομιλία στη γλώσσα ή καλόφωνα στα μουσικά ή ωραία στην όψι ή επιδέξια στο μυαλό, ή επιδέξια στα χειρωνακτικά και στις τέχνες ή έχουν άλλα τέτοια φυσικά και επίκτητα χαρίσματα· γιατί όλα αυτά αυξάνουν τη σφοδρή επιθυμία και την αγάπη, γι αυτό πρέπει να προσέχουμε και να προφυλασσώμαστε από τα παρόμοια.

35. Γι αυτό και ο Σολομώντας, σοφό μεν ονομάζει εκείνον που φοβάται και αποφεύγει τις αιτίες των κακών, και σώφρονα εκείνον, που εμπιστεύεται τον εαυτό του και δεν τις αποφεύγει· «σοφός φοβηθείς, εξέκλινεν από κακού, ο δε άφρων, εαυτώ πεποιθώς, μίγνυται ανόμω» (Παρ. ι8΄ 16). Σοφός ήταν ο πάγκαλος Ιωσήφ και γι αυτό αφού άφησε το ιμάτιό του και απόφευγε την αιτία της αμαρτίας, απέφυγε και την αμαρτία· γιατί αν δεν απέφευγε, σίγουρα θα αμάρτανε με την κυρία του, όπως είναι η άποψις πολλών διδασκάλων. Ασύνετος βρέθηκε ο μάρτυρας εκείνος του Χριστού, ο οποίος ύστερα από πολλά βασανιστήρια που έπαθε για τον Χριστό, ευρισκόμενος στη φυλακή και υπηρετούμενος από μία μοναχή, επειδή πίστεψε στον εαυτό του και δεν απέφευγε το πρόσωπο που τον σκανδάλιζε, κύλησε με αυτό στην πορνεία, όπως γράφει ο Αββάς Μακάριος. Γι αυτό και ο Απόστολος την αποφυγή αυτή υπονοούσε όταν έλεγε «να αποφεύγετε την πορνεία» (Α΄ Κορινθ. 6,18).

36. Γι αυτό και ο Ιωάννης της Κλίμακος λέγει, ότι, όποιος έπεσε στην πορνεία ή άλλη σαρκική αμαρτία, εκείνος από πριν είχε την υπερηφάνεια και γι αυτό επέτρεψε ο Θεός να πέση για να ταπεινωθή· «όπου πτώμα κατέλαβεν, εκεί υπερηφάνεια προεσκήνωσεν». Και πάλι, «παίδευσις υπερηφάνω, πτώμα» (Λόγος, κβ΄).

«Ο Αόρατος πόλεμος» ΟΣΙΟΥ ΝΙΚΟΔΗΜΟΥ ΤΟΥ ΑΓΙΟΡΕΙΤΟΥ
(Απόδοση στη νέα Ελληνική: Ιερομόναχος Βενέδικτος – Έκδοση Συνοδείας Σπυρίδωνος Ιερομονάχου, Νέα Σκήτη, Άγιον Όρος) – ΚΕΦΑΛΑΙΟΝ ΙΘ’